Χρήστος Κάτσικας

Η υπόθεση των τριών εκπαιδευτικών στην Τρίπολη δεν είναι ένα «μεμονωμένο περιστατικό». Για χιλιάδες ανθρώπους της εκπαίδευσης, αποτελεί το πιο πρόσφατο –και ίσως το πιο καθαρό– σύμπτωμα μιας βαθύτερης μετατόπισης: από τη διαφωνία με την πολιτική της αξιολόγησης, στην πειθαρχική δίωξη όσων την αμφισβητούν έμπρακτα.

Η αναβολή του πειθαρχικού, για δεύτερη φορά, υπό την πίεση των κινητοποιήσεων, δεν έκλεισε το ζήτημα. Αντίθετα, το μετέτρεψε σε πολιτικό και κοινωνικό ερώτημα πρώτης γραμμής: μπορεί η συμμετοχή σε νόμιμα προκηρυγμένη απεργία να οδηγεί σε πειθαρχικό έλεγχο;

Οι τρεις εκπαιδευτικοί και ένα μήνυμα προς όλο τον κλάδο

Στο επίκεντρο βρίσκονται τρεις εκπαιδευτικοί της Λακωνίας, που βρέθηκαν αντιμέτωπες με πειθαρχική διαδικασία λόγω της συμμετοχής τους στην απεργία-αποχή από την αξιολόγηση. Όπως τονίζουν οι Αγωνιστικές Παρεμβάσεις, «στο πρόσωπό τους δικάζεται ολόκληρος ο κλάδος».

Η διατύπωση αυτή δεν είναι σχήμα λόγου. Για πρώτη φορά, μετά τη Μεταπολίτευση, η απεργιακή δράση –θεμελιώδες συνδικαλιστικό δικαίωμα– φαίνεται να αντιμετωπίζεται όχι ως μορφή διεκδίκησης, αλλά ως πειθαρχικό παράπτωμα. Το γεγονός αυτό εξηγεί γιατί η υπόθεση της Τρίπολης κινητοποίησε συλλόγους ΠΕ, ΕΛΜΕ και εκπαιδευτικούς πολύ πέρα από τα στενά γεωγραφικά όρια της Πελοποννήσου.

Πειθαρχικά στην εκπαίδευση: όταν η απεργία γίνεται κατηγορητήριο

Η σύγκρουση δεν ξεκίνησε σήμερα. Πέντε χρόνια απεργίας-αποχής από την αξιολόγηση συμπληρώνονται φέτος, σε ένα περιβάλλον όπου η σχολική καθημερινότητα χαρακτηρίζεται από:

• χρόνια υποχρηματοδότηση

• ελλείψεις προσωπικού

• προβλήματα στις σχολικές υποδομές

• αυξανόμενη γραφειοκρατική πίεση

Σε αυτό το πλαίσιο, η επιβολή ενός νέου πειθαρχικού πλαισίου γίνεται αντιληπτή από μεγάλο μέρος του κλάδου ως εργαλείο συμμόρφωσης και όχι ως μηχανισμός διαφάνειας ή βελτίωσης της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Δεν είναι τυχαίο ότι στον δημόσιο λόγο των εκπαιδευτικών εμφανίζεται πλέον ο όρος «εκπαιδευτικοδικεία» – ένας όρος φορτισμένος, που αποτυπώνει το αίσθημα ποινικοποίησης της συνδικαλιστικής δράσης.

Οι κινητοποιήσεις του Ιανουαρίου και η 30ή ως ορόσημο

Η μαζική κινητοποίηση της 21ης Ιανουαρίου στην Τρίπολη, παρά τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες, αποτέλεσε σαφές προειδοποιητικό σήμα. Και μάλιστα, όπως επισημαίνουν οι Παρεμβάσεις, οργανώθηκε κόντρα στις περιορισμένες αποφάσεις της πλειοψηφίας της ΟΛΜΕ, αναδεικνύοντας για ακόμη μία φορά το χάσμα ανάμεσα στη βάση και τη συνδικαλιστική κορυφή.

Η Παρασκευή 30 Ιανουαρίου έρχεται να λειτουργήσει ως ημερομηνία-σταθμός:

• με κάλεσμα για κινητοποίηση στο Πειθαρχικό στην Τρίπολη

• με συγκέντρωση στο κέντρο της Αθήνας

• με ταυτόχρονες δράσεις σε πόλεις όλης της χώρας

Το αίτημα για 3ωρη στάση εργασίας από την ΟΛΜΕ και συμπληρωματικές στάσεις από τις ΕΛΜΕ δεν αφορά μόνο τη διευκόλυνση της συμμετοχής. Αφορά το αν ο κλάδος θα εμφανιστεί ενιαίος απέναντι σε μια εξέλιξη που πολλοί θεωρούν ιστορική οπισθοδρόμηση.

«Κανείς μόνος του»: γιατί το ζήτημα ξεπερνά τους εκπαιδευτικούς

Η υπόθεση της Τρίπολης δεν αγγίζει μόνο τους ανθρώπους της εκπαίδευσης. Αγγίζει τον ίδιο τον πυρήνα των εργασιακών και δημοκρατικών δικαιωμάτων. Αν η απεργία μπορεί να οδηγήσει σε πειθαρχικό φάκελο, τότε το προηγούμενο αφορά όλους τους κλάδους.

Γι' αυτό και το κάλεσμα απευθύνεται σε σωματεία του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, σε συλλογικότητες και φορείς, με στόχο την έκδοση ψηφισμάτων και τη φυσική παρουσία στις κινητοποιήσεις.

Μια ανοιχτή αναμέτρηση για το μέλλον του σχολείου

Η 30ή Ιανουαρίου δεν θα κρίνει μόνο την τύχη τριών εκπαιδευτικών. Θα δείξει αν το δημόσιο σχολείο οδεύει προς ένα μοντέλο φόβου και πειθαρχικής σιωπής ή αν παραμένει χώρος παιδαγωγικής ελευθερίας, συλλογικής διεκδίκησης και δημοκρατικού διαλόγου.

Σε μια περίοδο όπου το σχολείο δοκιμάζεται από πολλαπλές πιέσεις, το μήνυμα που ακούγεται από την Τρίπολη είναι απλό και ανθρώπινο:
κανένας και καμία δεν πρέπει να δίνει αυτή τη μάχη μόνος του.

Και, όπως επιμένουν οι εκπαιδευτικοί: Η απεργία δεν διώκεται. Νικά.