Σαν σήμερα στις, 27 Απριλίου 1937 πεθαίνει φυλακισμένος από το καθεστώς του Μουσολινι ο μαρξιστής φιλόσοφος, δημοσιογράφος και Γραμματέας του Κομουνιστικού Κόμματος Ιταλίας Αντόνιο Γκράμσι. Ήταν από τους πλέον έντονους πολέμιους του Μουσολίνι και του φασισμού. Ήταν φυλακισμένος του καθεστώτος από το 1926.

«Πρέπει να εμποδίσουμε αυτόν τον εγκέφαλο να λειτουργεί για 20 χρόνια». Μ' αυτά τα λόγια ζήτησε ο φασίστας εισαγγελέας του Μουσολίνι την φυλάκιση του Αντόνιο Γκράμσι. Οι φασίστες και η άρχουσα τάξη της Ιταλίας, είχαν κάθε λόγο να φοβούνται «αυτόν τον εγκέφαλο». Ο Αντόνιο Γκράσι ήταν ένας επαναστάτης μαρξιστής με τεράστια συμβολή όχι μόνο στο ιταλικό αλλά και στο παγκόσμιο εργατικό κίνημα.

Μια από τις σημαντικότερες συνεισφορές του Γκράμσι στο εργατικό κίνημα ήταν η θεωρία του για την ηγεμονία, σύμφωνα με την οποία οι καπιταλιστές διατηρουν την εξουσία τους, τις περισσότερες φορές, όχι μέσω της ανοιχτής βίας και της καταστολής, αλλά μέσω της ιδεολογίας.

Παρακάτω ακολουθούν 3 αποσπάσματα από τα έργα του.

“Μισώ τους αδιάφορους. Πιστεύω ότι το να ζεις σημαίνει να εντάσσεσαι κάπου. Όποιος ζει πραγματικά δεν μπορεί να μην είναι πολίτης και ενταγμένος. Η αδιαφορία είναι αβουλία, είναι παρασιτισμός, είναι δειλία, δεν είναι ζωή. Γι’ αυτό μισώ τους αδιάφορους. Η αδιαφορία είναι το νεκρό βάρος της ιστορίας. Η αδιαφορία δρα δυνατά πάνω στην ιστορία. Δρα παθητικά, αλλά δρα. Είναι η μοιρολατρία. Είναι αυτό που δεν μπορείς να υπολογίσεις. Είναι αυτό που διαταράσσει τα προγράμματα, που ανατρέπει τα σχέδια που έχουν κατασκευαστεί με τον καλύτερο τρόπο. Είναι η κτηνώδης ύλη που πνίγει την ευφυΐα.”

«Ο παλιός κόσμος πεθαίνει και ο νέος κόσμος πασχίζει να γεννηθεί, τώρα είναι η εποχή των τεράτων».

 “Πρέπει να παρατηρήσουμε πως, πολύ συχνά, η αισιοδοξία δεν είναι τίποτα άλλο παρά ένας τρόπος να υπερασπίζεται κανένας την τεμπελιά του, την ανευθυνότητά του, τη θέλησή του να μην κάνει τίποτα. Είναι επίσης μια μορφή μοιρολατρίας και μηχανιστικής αντίληψης. Υπολογίζει κανείς πάνω σε παράγοντες έξω από τη θέλησή του και τη δραστηριότητά του, τους εξυψώνει, φαίνεται πως φλέγεται από ιερό ενθουσιασμό. Και ο ενθουσιασμός δεν είναι παρά η εξωτερική λατρεία των φετίχ. Απαραίτητη η αντίδραση που πρέπει να έχει σαν αφετηρία τη λογική. Ο μόνος δικαιολογημένος ενθουσιασμός είναι εκείνος που συνοδεύει την ικανή θέληση, την ικανή δράση, την πλούσια εφευρετικότητα σε συγκεκριμένες πρωτοβουλίες που μεταβάλλουν την υπάρχουσα πραγματικότητα.”