Πέτρος Μανταίος - efsyn.gr

«Δεσμευμένοι στην… ανισότητα» επιγράφεται ρεπορτάζ του Μπάμπη Μιχάλη στη «Συντακτών», 22/10. Αφορά τον φετινό δείκτη ανισότητας παγκοσμίως (164 χώρες) που συντάσσει ετησίως, από το 2017, η ΜΚΟ Oxfam, με ένδειξη: «Δείκτης Δέσμευσης Μείωσης της Ανισότητας (CRI)». Πηγή, στοιχεία από κρατικούς προϋπολογισμούς, σε θέματα: παροχή δημόσιων υπηρεσιών – φορολογία – δικαιώματα και μισθοί εργαζομένων. Γενική εικόνα, θλιβερή. Οι ανισότητες, παγκοσμίως, ζουν επεκτεινόμενες. Οσο για την Ελλάδα, ανάμεσα στις 164, ερχόμαστε 29οι –όχι τόσο χάλια δηλαδή–, όμως διαπρέπουμε ως «φορολογικός παράδεισος» ολίγων και «κόλαση» πολλών· 135 οι σε φορολογική ανισότητα…

Κάθε φορά που πέφτω σε ανισότητες (και δύσκολα σηκώνομαι…), πάει το μυαλό μου στο πολύτιμο πόνημα «Η ύβρις της ανισότητας» του Γιάννη Λομβαρδά, 5ος χρόνος που κυκλοφορεί, εκδόσεις «Εντός». Ανατομία της ανισότητας ανά τους αιώνες! Τώρα, με τον τελευταίο δείκτη της Oxfam, αναζητώντας πρόσθετα στοιχεία στο Διαδίκτυο, βρέθηκα αντίκρυ στον Αριστοτέλη και σε εδάφιο από τα «Πολιτικά» του, που αναφέρεται μεν στο δίκαιο και στην ισότητα, αλλά με μία διάκριση, που αγνοούσα και με εντυπωσίασε. Ο φοβερός αυτός φιλόσοφος, πριν από 2.500 χρόνια, διακρίνει το δίκαιο σε ολιγαρχικό και δημοκρατικό!

Ολοι καταπιάνονται με το δίκαιο, λέει, αλλά ο καθένας με αυτό που θεωρεί δίκαιο, όχι το δίκαιο καθαυτό («πάντες γὰρ ἅπτονται δικαίου τινός, ἀλλὰ μέχρι τινὸς προέρχονται, καὶ λέγουσιν οὐ πᾶν τὸ κυρίως δίκαιον.»), ας πούμε, θεωρείται δίκαιο το «ίσον», και όντως είναι, όμως όχι για όλους, αλλά για τους ίσους («οἷον δοκεῖ ἴσον τὸ δίκαιον εἶναι, καὶ ἔστιν, ἀλλ’ οὐ πᾶσιν ἀλλὰ τοῖς ἴσοις·»), από την άλλη και το «άνισον» θεωρείται δίκαιο, και πράγματι είναι, όμως όχι για όλους, αλλά για τους άνισους («καὶ τὸ ἄνισον δοκεῖ δίκαιον εἶναι, καὶ γὰρ ἔστιν, ἀλλ’ οὐ πᾶσιν ἀλλὰ τοῖς ἀνίσοις·»), όσοι λοιπόν αφαιρούν το «για ποιους», κρίνουν εσφαλμένα («οἱ δὲ τοῦτ’ ἀφαιροῦσι, τὸ οἷς, καὶ κρίνουσι κακῶς»)!