ΝΙΚΟΣ ΓΟΥΡΛΑΣ - kommon.gr

Λίγο πριν της εκλογές του 2023 ο Γ. Κατρούγκαλος έκανε μια δήλωση για αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών των ελευθέρων επαγγελματιών που έμελλε, όπως ισχυρίστηκαν πολλοί, να στοιχήσει στον Τσίπρα και τον ΣΥΡΙΖΑ την ψήφο των επαγγελματιών. Ο Κατρούγκαλος τότε αποπέμφθηκε με συνοπτικές διαδικασίες δηλώνοντάς πως επρόκειτο για προσωπικές του απόψεις.

Αυτή την πρόταση η ΝΔ την κατήγγειλε με πύρινες δηλώσεις του Σκέρτσου και του Χατζηδάκη αλλά τελικά μάλλον την βρήκαν καλή ιδέα και την περίοδο από το 2019 μέχρι σήμερα για επαγγελματίες με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα η ελάχιστη μηνιαία εισφορά ανέβηκε από τα 180 το 2019 στα 260,77 το 2026. Δηλαδή, συνολική αύξηση που αγγίζει περίπου το 44%.

Μπορεί να διαφέρουν οι δυο -προεκλογικές – δηλώσεις στο περιεχόμενό τους αλλά συμπίπτουν στην μεθοδολογία. Για τον απλούστατο λόγο ότι πριν τον Π. Μαρινάκη ο ίδιος ο Κ. Μητσοτάκης είχε θέσει το θέμα και μάλιστα πιο χοντρά από το Κυβερνητικό εκπρόσωπο. Τότε σε συνέντευξη του στον Αντώνη Σρόιτερ είχε τονίσει ότι «στόχος της κυβέρνησης είναι να μην εγκλωβίζονται οι πολίτες σε μια κατάσταση εξάρτησης από τα επιδόματα, η οποία λειτουργεί ως αντικίνητρο για την εύρεση εργασίας. Ενώ νωρίτερα το ίδιο έτος (Ιούνιος 2024), σε άλλη συνέντευξη στον ίδιο δημοσιογράφο, είχε υπογραμμίσει ξανά την ανάγκη στροφής προς τις ενεργητικές πολιτικές απασχόλησης (μέσω ΔΥΠΑ), ώστε οι πολίτες να μην είναι «εθισμένοι σε κάποια επιδόματα μόνο και μόνο για να μην δουλεύουν».

Τα παραπάνω τα διαψεύδει ο Πανελλήνιος Σύλλογος Υπαλλήλων ΟΑΕΔ – τ. ΟΕΕ – τ. ΟΕΚ παραθέτοντας μάλιστα στοιχεία που ανατρέπουν κυβερνητικούς ισχυρισμούς ότι τάχα «όποιος θέλει βρίσκει δουλειά».

«Συγκεκριμένα, τονίζει πως «το 2025 παρέμεναν άνεργοι περίπου 422.000 άνθρωποι, εκ των οποίων 235.500 για τουλάχιστον έναν χρόνο και περίπου 155.000 για τουλάχιστον δύο χρόνια». Επίσης, «μόλις κάτω από το 20% των ανέργων του 2024 βρήκαν δουλειά μέσα στο 2025», ενώ «σχεδόν μία στις δύο νέες προσλήψεις το 2025 ήταν μερικής ή εκ περιτροπής απασχόλησης, με μέση μεικτή αμοιβή στη μερική απασχόληση μόλις 563,30 ευρώ τον μήνα – ποσό που σε ετήσια αναγωγή και μετά τις ασφαλιστικές εισφορές υπολείπεται του επίσημου κατωφλιού κινδύνου φτώχειας της ΕΛΣΤΑΤ. Η ίδια η ΔΥΠΑ καταγράφει 915.889 εγγεγραμμένους ανέργους τον Δεκέμβριο του 2025, σχεδόν 561.000 περισσότερους από τους 354.904 στατιστικά ανέργους της ΕΛΣΤΑΤ».

Οι δηλώσεις του Π. Μαρινάκη λοιπόν είναι συνέχεια των δηλώσεων Μητσοτάκη επί του κυνικότερου. Γιατί όταν δηλώνεις ανοικτά και μάλιστα σε προεκλογική περίοδο ότι «δεν πρέπει να υπάρχει επίδομα ανεργίας πάνω από δύο μήνες» κι ότι τα χρήματα που θα εξοικονομηθούν από τον περιορισμό του επιδόματος θα μπορούσαν να κατευθυνθούν στη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, ώστε το κράτος να «επιδοτήσει την εργασία», δείχνει ότι τόσο ο Μητσοτάκης όσο και ο Μαρινάκης υλοποιούν τις βαθύτερες επιδιώξεις της ολιγαρχίας που καιρό τώρα θέλει να βάλει χέρι και στο επίδομα ανεργίας. Συνεπώς οι δηλώσεις της Ν. Κεραμέως ότι είναι προσωπικές οι απόψεις του Π. Μαρινάκη και οι διαβεβαιώσεις ότι δεν θα πειραχτεί το επίδομα είναι προφανώς για το θεαθήναι. Εξ άλλου την διαψεύδουν οι δηλώσεις Βορίδη που έσπευσε να στηρίξει την πρόταση Μαρινάκη μιλώντας για «εξορθολογισμό των επιδομάτων».

Την ιδία στιγμή ο Άδωνης παραπονιέται ότι  δεν παίρνει και δεύτερο μισθό ως υπουργός της Κυβέρνησης γιατί αυτός του βουλευτή των 5500  που μπορεί να φτάσει και τις 20000 με διάφορες συμμέτοχες σε επιτροπές δεν του φτάνει.

Από τον άνεργο στον εργοδότη

Η πιο αποκαλυπτική πλευρά της δήλωσης δεν είναι μόνο το δίμηνο. Η πιο αποκαλυπτική πλευρά είναι το πού θα δώσει τα χρήματα τα οποία θα στερήσει το κράτος από τους ανέργους. Και εδώ δεν υπάρχουν ενδοιασμοί από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο: Θα κατευθυνθούν στη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών των εργοδοτών . Με λίγα λόγια, ο άνεργος χάνει ακόμα και αυτά τα ψίχουλα του επιδόματος ανεργίας για να μειωθεί το κόστος του εργοδότη.

Το επίδομα ανεργίας που ως δικαίωμα κοινωνικής προστασίας ενός εργαζομένου, η κυβέρνηση το βλέπει ως «κόστος» που πρέπει να περιοριστεί. Στόχος είναι τα ποσά που χρόνια πλήρωνε ο εργαζόμενος με τις ασφαλιστικές του εισφορές και για την περίπτωση ανεργίας να μεταφερθούν στην πλευρά του κεφαλαίου. Στην ουσία πρόκειται για μια νέα απροκάλυπτη αναδιανομή των ασφαλιστικών αποταμιεύσεων των εργαζομένων προς το κεφάλαιο

Για να φτάσουμε ως εδώ είχαν προηγηθεί: Η προπληρωμένη κάρτα με τον περιορισμό της χρήσης του επιδόματος ανεργίας σε μετρητά. Οι ολοένα και αυστηρότεροι περιορισμοί. Οι ποινές και οι διαγραφές ανέργων από το μητρώο της ΔΥΠΑ, ακόμη και για δύο χρόνια.

Με άλλα λόγια, το κράτος δεν αντιμετωπίζει πλέον τον άνεργο ως εργαζόμενο που έχασε προσωρινά τη δουλειά του. Τον αντιμετωπίζει όλο και περισσότερο ως ύποπτο κατάχρησης που πρέπει να αποδείξει ότι ψάχνει δουλειά. Πρέπει να αποδείξει ότι είναι «ενεργός». Και τώρα, σύμφωνα με την πρόταση Μαρινάκη, πρέπει η κοινωνική προστασία του να τελειώνει σχεδόν αμέσως.

Ο Μαρινάκης σε ένα κρεσέντο χυδαιότητας και ταξικού μίσους ισχυρίστηκε πως «Δεν υπάρχει άνθρωπος που θέλει δουλειά και δεν βρίσκει». Συνεπώς η ανεργία παύει να είναι ένα φαινόμενο του καπιταλισμού αλλά ατομική ευθύνη του ανέργου.

Μας λένε λοιπόν:

Δεν βρίσκεις δουλειά; Ψάξε καλύτερα!

Δεν δέχεσαι μισθό πείνας; Φταίει το επίδομα!

Δεν αποδέχεσαι δωδεκάωρα, ελαστικά ωράρια, εποχική απασχόληση ή εργοδοτική αυθαιρεσία; Είσαι «βολεμένος» με το επίδομα!

Όλο αυτό το αφήγημα στηρίζεται στην γνωστή θέση των εργοδοτών, ιδιαίτερα σε τουρισμό – εστίαση, ότι δεν βρίσκουν εργαζόμενους. Γιατί όταν ένας εργοδότης λέει ότι «δεν βρίσκει εργαζόμενους», δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν άνεργοι. Σημαίνει ότι δεν βρίσκει εργαζόμενους με τους μισθούς, τους όρους και τις συνθήκες που προσφέρει.

Αυτό ο Βορίδης το ομολογεί στην συνέντευξη του ολοκάθαρα « Πάτε σε μια ταβέρνα, κάπου; Σας λένε όλοι ότι δεν βρίσκουν άνθρωπο; Από την άλλη μεριά έχουμε 7% ανεργία. Δεν υπάρχει εδώ μια παραδοξότητα; Πώς είναι δυνατόν όλοι να ζητάνε προσωπικό και να λένε δεν έχουμε, και από την άλλη μεριά να εξακολουθεί να υπάρχει μια ανεργία της τάξεως του 7%»

Έτσι λοιπόν η κυβέρνηση μιλά για μια χώρα όπου όλοι υποτίθεται μπορούν να βρουν σταθερή εργασία. Ποια είναι η χώρα αυτή; Μα είναι η Ελλάδα του τουρισμού, της εστίασης, των εποχικών εργαζομένων. Η Ελλάδα των τουριστικών περιοχών όπου χιλιάδες άνθρωποι εργάζονται για λίγους μήνες και στη συνέχεια αναζητούν εισόδημα μέχρι να ξαναρχίσει η σεζόν.

Ο εργαζόμενος στον τουρισμό δεν είναι άνεργος επειδή «δεν θέλει να δουλέψει». Είναι εργαζόμενος σε ένα μοντέλο παραγωγής που στηρίζεται στην εποχικότητα αλλά όταν τελειώνει η σεζόν οι ανάγκες του παραμένουν. Τι θα κάνει ο εποχικός εργαζόμενος τον τρίτο μήνα της ανεργίας τον τέταρτο τον πέμπτο; Θα ζήσει από τα «λεφτά που γλίτωσε» η κυβέρνηση και τα έχει ήδη χαρίσει στις επιχειρήσεις μέσω μειωμένων εισφορών;

Αυτή είναι η ιδέα της πρότασης Μαρινάκη

Αν ο εργαζόμενος ξέρει ότι μετά από δύο μήνες θα του κοπεί το επίδομα, η διαπραγματευτική του θέση απέναντι στον εργοδότη στην ουσία καταργείται γιατί θα πρέπει να δεχτεί την πρώτη δουλειά που θα βρει, με όποιον μισθό, με όποιον ωράριο. Με οποιεσδήποτε συνθήκες.

Το επίδομα ανεργίας συνεπώς η κυβέρνηση θα το μετατρέψει από κοινωνική παροχή σε μοχλό πίεσης για φθηνότερη και κακοπληρωμένη εργασία. Αυτή είναι η βασική επιδίωξη της πρότασης Μαρινάκη – Μητσοτάκη.

Επιπλέον, το επίδομα ανεργίας δεν είναι μόνο εισόδημα για τον άνεργο. Είναι και ένας από λίγους μηχανισμούς που μπορεί να δώσει την δυνατότητα στον άνεργο να μην αποδεχτεί αμέσως ότι εργασία του προσφέρεται. Ένα αξιοπρεπές επίδομα ανεργίας για όσο διάστημα διαρκεί η αναζήτηση εργασίας δίνει στον εργαζόμενο την δυνατότητα και χρόνο να ψάξει δουλειά με ανθρώπινους όρους.

Για τον λόγο αυτό η μείωση του χρόνου ανεργίας στους δυο μήνες σε συνδυασμό με τις προηγούμενες περικοπές που αναφέραμε λειτουργούν σαν μηχανισμός πειθάρχησης της εργατικής δύναμης. Η ανεργία γίνεται φόβος. Ο φόβος γίνεται εργαλείο για να δίνουν μισθούς πείνας και για την αποδοχή των άθλιων συνθήκων δουλειάς, τα δεκατριάωρα, την ελαστικοποίηση της εργασίας.

Για τα συνδικάτα και την Αριστερά η περικοπή του επιδόματος πρέπει να αποτελέσει την αφορμή για μαχητική ταξική απάντηση για:

• Αύξηση του επιδόματος ανεργίας.
• Επέκταση της διάρκειας επιδότησης.
• Κατάργηση των αποκλεισμών και των τιμωρητικών μηχανισμών.
• Καμία μεταφορά χρημάτων από το επίδομα ανεργίας στις επιχειρήσεις.