Ένωση Ενοικιαστ(ρι)ών Θεσσαλονίκης

Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, που κατατέθηκε στη Βουλή και ψηφίζεται στις 23 Ιουνίου, αποτελεί ακόμη έναν κρίκο στην αλυσίδα πολιτικών που μετατρέπουν την κατοικία, τη δημοτική γη και τη δημόσια περιουσία σε πεδίο κερδοσκοπίας, φορτώνοντας το κόστος στους ανθρώπους που ζούμε στο ενοίκιο.

Στο σκέλος των δημοτικών εσόδων, ο Κώδικας διατηρεί την απαράδεκτη πρακτική της είσπραξης φόρων και τελών που αφορούν την ακίνητη ιδιοκτησία μέσω των λογαριασμών ρεύματος. Έτσι, οι ενοικιαστ(ρι)ες καλούμαστε να πληρώνουμε βάρη που ανήκουν στους εκμισθωτές και στη συνέχεια να τα διεκδικούμε μέσα από τη δήθεν «αφαίρεση από το μίσθωμα». Όμως η σχέση εκμισθωτή και ενοικιαστή δεν είναι ισότιμη. Ο εκμισθωτής έχει μεγάλη εξουσία πάνω στον ενοικιαστή — και ακόμη μεγαλύτερη μετά τη θεσμοθέτηση των ολέθριων εξώσεων-εξπρές. Με ισχυρά εργαλεία εκβιασμού στα χέρια τους — εξώσεις, αυξήσεις, μη ανανέωση των μισθώσεων — οι εκμισθωτές θα μετακυλήσουν για άλλη μια φορά όλα τα κόστη στους ενοικιαστές, με τις ευλογίες της κυβέρνησης.

Οι αλλαγές τελευταίας στιγμής στο υπό συζήτηση νομοσχέδιο, μετά από πιέσεις της ΠΟΜΙΔΑ, αποκαλύπτουν ποιοι έχουν πραγματικά πρόσβαση στη νομοθετική διαδικασία. Οι εκμισθωτές πέτυχαν ευνοϊκότερες ρυθμίσεις, περιορισμό επιβαρύνσεων, μειωμένους συντελεστές για μη ηλεκτροδοτούμενα ακίνητα και αποφυγή νέων τελών. Οι ενοικιαστ(ρι)ες, που συχνά πληρώνουμε στην πράξη αυτά τα βάρη, δεν έχουμε καμία αντίστοιχη προστασία.

Ακόμη πιο επικίνδυνο είναι το σκέλος της δημοτικής περιουσίας. Ο νέος Κώδικας ανοίγει τον δρόμο για μισθώσεις δημοτικών και περιφερειακών ακινήτων έως 99 χρόνια για τουριστικές δραστηριότητες και έως 50 χρόνια για επενδυτικές χρήσεις. Δηλαδή, γη και ακίνητα που επιβάλλεται να αξιοποιηθούν για κοινωνική κατοικία δεσμεύονται για δεκαετίες σε χρήσεις που ενισχύουν την τουριστικοποίηση, τον εξευγενισμό και την άνοδο των ενοικίων. Αυτό αποτελεί έγκλημα ενάντια στις τωρινές και τις επόμενες γενιές, τη στιγμή που αντιμετωπίζουμε μία από τις οξύτερες στεγαστικές κρίσεις στην Ευρώπη, με μηδενικό απόθεμα κοινωνικής κατοικίας και ανύπαρκτη στεγαστική πολιτική.

Ταυτόχρονα, η «κοινωνική αντιπαροχή» παρουσιάζεται ως λύση, ενώ στην πράξη παραχωρεί δημόσια και δημοτική περιουσία σε ιδιώτες, με αμφίβολους όρους προσιτότητας, διάρκειας και κοινωνικού ελέγχου. Δεν πρόκειται για κοινωνική κατοικία, αλλά για το κοινωνικό προσωπείο της παραχώρησης δημόσιας περιουσίας σε ιδιώτες. Κοινωνική κατοικία σημαίνει σταθερό, δημόσιο, δημοτικό ή μη κερδοσκοπικό απόθεμα, με χαμηλά ενοίκια, κοινωνικά κριτήρια και μακροχρόνια προστασία των κατοίκων.

Στο ζήτημα των βραχυχρόνιων μισθώσεων, ο Κώδικας παρουσιάζει μεγάλες αντιφάσεις: τις αντιμετωπίζει φορολογικά ως τουριστικό κατάλυμα, αλλά διατηρεί τη διάκριση ανάμεσα σε επαγγελματική και «ατομική ευκαιριακή» χρήση για τον υπολογισμό των τελών. Αυτό αφήνει χώρο ώστε η βραχυχρόνια μίσθωση να συνεχίσει να εμφανίζεται ως οικιστική χρήση, ενώ στην πραγματικότητα αφαιρεί κατοικίες από τη μακροχρόνια μίσθωση, αυξάνει τις τιμές και επιτείνει την τουριστικοποίηση των γειτονιών.

Απαιτούμε οι φόροι και τα τέλη που αφορούν την ιδιοκτησία να βαρύνουν τους εκμισθωτές και να μη μεταφέρονται στους ενοικιαστές μέσω των λογαριασμών ρεύματος. Απαιτούμε τα έσοδα από ακίνητα, τουριστικές χρήσεις και βραχυχρόνιες μισθώσεις να δεσμεύονται για κοινωνική κατοικία. Απαιτούμε πλήρη καταγραφή της δημοτικής γης και αξιοποίησή της αποκλειστικά για κοινωνικές ανάγκες.

Όχι άλλες παραχωρήσεις δημόσιου πλούτου σε επενδυτές. Όχι άλλες διευκολύνσεις στην ΠΟΜΙΔΑ.

Η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να λειτουργεί ως μεσίτης της δημοτικής περιουσίας. Οφείλει να προστατεύει τους κατοίκους της πόλης, να περιορίζει την κερδοσκοπική χρήση της γης και να θέτει τα έσοδα και την περιουσία της στην υπηρεσία μιας πραγματικά κοινωνικής στεγαστικής πολιτικής.