Οργή και θλίψη κατακλύζει την εργατική τάξη για το νέο εργοδοτικό έγκλημα στη βιομηχανία μπισκότων Βιολάντα. Πριν ακόμα μπει καλά καλά το νέο έτος, οι εργαζόμενοι ήδη θρηνούν τα πρώτα θύματα της εργοδοτικής και κρατικής αναλγησίας, που σαρώνει τις ζωές του λαού στο βωμό του καπιταλιστικού κέρδους. Τα ξημερώματα της Δευτέρας 26/1, στις 4 π.μ. σημειώθηκε ισχυρή έκρηξη σε ένα από τα τρία εργοστάσια της βιομηχανίας Βιολάντα, επί της Εθνικής Οδού λίγο έξω από την πόλη των Τρικάλων. Από τα 12 άτομα που εργάζονταν στη νυχτερινή βάρδια ο τραγικός απολογισμός ήταν 6 τραυματίες και 5 απανθρακωμένες εργάτριες.

Από την πρώτη στιγμή τέθηκαν σε εφαρμογή οι άθλιες μεθοδεύσεις της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας με σκοπό να θαφτεί η υπόθεση και να μην αποδοθούν ευθύνες για τη μοιραία έκρηξη που στοίχισε τη ζωή στις πέντε εργάτριες. Οι συνεχείς αποκαλύψεις φανερώνουν ολοένα και βαθύτερα την πραγματική έκταση των ευθυνών της κυβέρνησης και της εργοδοσίας, που είναι οι αποκλειστικοί υπαίτιοι ενός ακόμα προδιαγεγραμμένου εγκλήματος.

Το Εργατικό Κέντρο Τρικάλων και το Συνδικάτο Γάλακτος Τροφίμων Ποτών καταγγέλλουν πως η εργοδοσία απέκλειε τις συνδικαλιστικές παρεμβάσεις στο εργοστάσιο, ενώ στους ελέγχους που είχαν πραγματοποιηθεί με τους φορείς ασφάλειας και υγιεινής είχαν επανειλημμένα διαπιστωθεί προβλήματα στις εγκαταστάσεις που έθεταν σε κίνδυνο τις ζωές των εργαζομένων, οι οποίοι αναγκάζονταν να εργάζονται σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών και υγρασίας, με τις δεξαμενές προπανίου εγκαταλελειμμένες και επικίνδυνες εδώ και έξι χρόνια. Οι εγκληματικές ευθύνες της εργοδοσίας γίνονται εμφανείς από τις παραβάσεις της επιχείρησης, αφού, όπως φαίνεται από τις έρευνες, η έκρηξη ξέσπασε σε αδήλωτο υπόγειο, από το οποίο απουσίαζαν πλήρως οποιαδήποτε συστήματα ανίχνευσης διαρροής αερίου, ενώ τόσο το παράνομο υπόγειο όσο και οι δύο υπέργειες δεξαμενές προπανίου δεν περιλαμβάνονταν στο τελευταίο σχέδιο πυρασφάλειας της βιομηχανικής μονάδας. Το αδήλωτο υπόγειο ήταν γνωστό στις αρχές από προηγούμενες αποζημιώσεις που είχε λάβει η επιχείρηση, χωρίς να υπάρξει καμία μέριμνα από την πλευρά των αρμόδιων φορέων.

Σύμφωνα με τα πορίσματα της πυροσβεστικής, αιτία της έκρηξης ήταν η διαρροή προπανίου από ρηγματώσεις στους υπόγειους σωλήνες της εγκατάστασης. Στελέχη της πυροσβεστικής αναφέρουν πως ο εκφυλισμός των σωληνώσεων μπορεί να προκλήθηκε από έργα ασφαλτόστρωσης που πραγματοποιήθηκαν το καλοκαίρι, ενώ αντικείμενο έρευνας αποτελεί η απουσία ελέγχων και έργων αποκατάστασης ύστερα από την πλημμύρα που έπληξε τη Θεσσαλία πριν από τρία έτη με την κακοκαιρία Ντάνιελ. Από τις έρευνες προκύπτει πως οι εγκαταστάσεις ήταν σε τέτοιο βαθμό εκτεθειμένες, που είναι απορίας άξιο πως η έκρηξη δεν σημειώθηκε νωρίτερα.

Οι εργαζόμενοι που έσπασαν το φόβο και μίλησαν δημόσια για τις άθλιες συνθήκες εργασίας, αναφέρουν πως οι οσμές από την διαρροή υγραερίου ήταν τόσο έντονες σε ορισμένα σημεία του εργοστασίου, ώστε το προσωπικό δεν μπορούσε να χρησιμοποιήσει τις τουαλέτες. Η εργοδοσία προσπάθησε να κουκουλώσει το πρόβλημα με ψέμματα, ισχυριζόμενη στους εργαζόμενους πως οι μυρωδιές προέρχονταν από υγρά που είχαν ριφθεί στην αποχέτευση. Ο υπεύθυνος βάρδιας επίσης συνο­μολογεί στις καταγγελίες των εργαζομένων για τις έντονες οσμές, ενώ ο τεχνικός ασφαλείας ισχυρίζεται πως δεν γνώριζε τίποτα. Σε κάθε περίπτωση γεγονός παραμένει ότι οι αναφορές των εργαζομένων για μυρωδιές εδώ και μήνες αγνοήθηκαν, κάτι που παραδέχεται και ο ίδιος ο ιδιοκτήτης της επιχείρησης με τη δήλωσή του «νόμιζα ότι ήταν βόθρος που μύριζε». Οι καταγγελίες για τη δυσοσμία δεν ελέγχθηκαν ποτέ επίσημα και, παρότι είχαν εντοπισθεί καταστροφικές δυσλειτουργίες στους αισθητήρες ασφαλείας, οι αδειοδοτήσεις της επιχείρησης ανανεώνονταν τακτικά, χωρίς να διαπιστωθεί προηγούμενα αν είχαν επιλυθεί τα εντοπισμένα προβλήματα.

Εξίσου εγκληματική υπήρξε και η διαχείριση του δυστυχήματος, με αδικαιολόγητες καθυστερήσεις στην ενημέρωση. Οι συγγενείς καταγγέλλουν πως πρώτα ειδοποιήθηκαν τα ειδησεογραφικά μέσα για τους νεκρούς και μετά οι ίδιοι, παρά το γεγονός πως βρίσκονταν στο σημείο από την πρώτη στιγμή. Η μεταφορά των σορών των θυμάτων χωρίς καμία ενημέρωση προς τις οικογένειες καταδεικνύει τις σπασμωδικές προσπάθειες της κυβέρνησης για μια νέα συγκάλυψη.

Αποτελεί αδιαμφισβήτητο συμπέρασμα πως το δολοφονικό δυστύχημα θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί εάν οι αρμόδιες αρχές έκαναν τους απαραίτητους ελέγχους, λαμβάνοντας μέτρα μπροστά στις παραβάσεις και τα ανύπαρκτα μέτρα ασφαλείας του εργοστασίου. Οι συγγενείς των θυμάτων ζητούν να αποδοθεί δικαιοσύνη και να τιμωρηθούν όλοι οι ένοχοι για το νέο έγκλημα, ενώ εκφράζουν ανησυχίες για τις ενδείξεις πως η κυβέρνηση επιχειρεί να κουκουλώσει τις εργοδοτικές και κρατικές ευθύνες κατά τα πρότυπα των σκανδάλων που κατακλύζουν τελευταία τη δημόσια ζωή του τόπου και συγκαλύπτονται απροκάλυπτα, όπως η υπόθεση των Τεμπών και του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Από την πρώτη στιγμή του πολύνεκρου δυστυχήματος, μοναδική έγνοια της κυβέρνησης φάνηκε πως ήταν να περιορίσει την πληροφόρηση, να αποπροσανατολίσει τη κοινή γνώμη από τον πραγματικό υπεύθυνο ενώ τα μέσα μαζικής ενημέρωσης προσπάθησαν να θάψουν το εργοδοτικό έγκλημα, προβάλλοντας άλλα θέματα στην πρώτη γραμμή. Τα εντεταλμένα ειδησεογραφικά μέσα της ολιγαρχίας επιδόθηκαν σε ένα ρεσιτάλ εκθειασμού για τον «αυτοδημιούργητο επιχειρηματία», για τον «συνοικιακό φούρναρη που έφτασε να εξάγει ελληνικά προϊόντα στο εξωτερικό», για την «υπερσύγχρονη επιχείρηση πρότυπο, που έχει βραβευτεί για όλες τις καινοτομίες της ευρωπαϊκής πράσινης μετάβασης», για το «πρώτο εργοστάσιο μπισκότων χωρίς καμινάδα στον κόσμο», το ίδιο εργοστάσιο που εν τέλει κόστισε τη ζωή σε πέντε εργάτριες. Σε μια επιχείρηση που προβάλλεται ως «πρότυπο» και «δείγμα εξωστρέφειας», μια επιχείρηση στην οποία τα τελευταία έτη ο κύκλος εργασιών αυξήθηκε κατά 16% και τα καθαρά κέρδη διπλασιάστηκαν, ο σιδερένιος νόμος του κέρδους και πάλι αντιμετωπίζει την ασφάλεια και τις ζωές των εργαζομένων ως κόστος, καταδεικνύοντας τον απάνθρωπο χαρακτήρα της κεφαλαιοκρατικής παραγωγής, που όση «ανάπτυξη» κι αν υπόσχεται, για τον κόσμο του μόχθου επιφυλάσσει μόνο εκμετάλλευση και θάνατο. Την ίδια στιγμή που δέκα παιδιά στερήθηκαν για πάντα τις μανάδες τους, τα κυβερνητικά παπαγαλάκια έκαναν λόγο για το «πλήγμα στην επιχειρηματικότητα», σε μια άθλια προσπάθεια να αθωωθεί εκ των προτέρων η εργοδοσία για τις τραγικές της ευθύνες στο νέο πολύνεκρο έγκλημα.

Τα κυβερνητικά στελέχη πρωτοστάτησαν στην επιχείρηση συγκάλυψης, με τον αντιπρόεδρο της Νέας Δημοκρατίας και υπουργό υγείας Άδωνι Γεωργιάδη να δίνει τον τόνο από νωρίς σε μια νέα ωμή κυβερνητική παρέμβαση για να προδικάσει τα πορίσματα της πυροσβεστικής και της δικαιοσύνης, δηλώνοντας πως «επί των ημερών μου το εργοστάσιο ήταν μια χαρά», «έχω πάει στο Βιολάντα, έχει όλα τα συστήματα ασφαλείας», ενώ όταν το ζήτημα έλαβε πολιτικές διαστάσεις, δήλωσε πως «νέα Τέμπη και νέα προπαγάνδα σε ένα σοβαρό δυστύχημα δεν θα το επιτρέψουμε και προσωπικά εγώ».

Στο ίδιο μήκος κύματος τοποθετήθηκε και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Κ. Μαρινάκης, ο οποίος σε μια κυνική προσπάθεια υπεράσπισης του μεγαλοεπιχειρηματία κάνει λόγο για «πολύ μεγάλη εταιρεία, η οποία, για να μην ακυρώνουμε ό,τι έχει κάνει, είναι μια εταιρεία που δίνει σε κόσμο δουλειά και είναι μια εταιρεία που εξάγει ελληνικά προϊόντα σε όλο τον κόσμο». Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος βάζει στη ζυγαριά τις επιχειρηματικές «επιτυχίες» μαζί με τους θανάτους 5 εργατριών! Και σαν μην έφτανε αυτό, προσπερνάει την επιδεικτική επί μήνες αγνόηση των εργατικών καταγγελιών για διαρροές, προσπερνάει την απουσία πυρασφάλειας και συστημάτων ανίχνευσης διαρροών υγραερίων, ισχυριζόμενος πως το τραγικό συμβάν «δεν ακουμπάει θέματα εργασίας […] δεν έχουν παραβιαστεί ζητήματα εργασίας, εργατικών νόμων και τα σχετικά». Άθελά του ο Κ. Μαρινάκης παραδέχεται τους ωμούς εκβιασμούς στους οποίους υπόκεινται όλοι οι εργαζόμενοι στον «εργασιακό παράδεισο της Ελλάδας 2.0» της κυβέρνησης Μητσοτάκη, όταν αναφέρει πως «αντιλαμβάνομαι […] το συναίσθημα του φόβου που μπορεί να έχει ένας εργαζόμενος, μήπως χάσει τη δουλειά του», προδικάζοντας στην πραγματικότητα μία ακόμη υπόθεση συγκάλυψης. Με υπεκφυγές προσπάθησε ο Κ. Μαρινάκης να αποποιηθεί τις κυβερνητικές ευθύνες, παραπέμποντας στις απαντήσεις του πότε στο πυροσβεστικό σώμα, πότε στην πολεοδομία και την περιφέρεια. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος τόσο στην ενημέρωση πολιτικών συντακτών όσο και στην περιοδεία του στα διάφορα τηλεπαράθυρα επιδίδεται σε μια άθλια προπαγάνδα αντιστροφής της πραγματικότητας, απαξιώνοντας το μαζικό κίνημα που απαιτεί να μην πεθαίνουν οι εργαζόμενοι για ένα μεροκάματο, κάνοντας λόγο για «το λεγόμενο κίνημα των τυμβωρύχων», και ταυτόχρονα αρνείται τις στατιστικές του θανάτου, στατιστικές που η εργατική τάξη τις βιώνει στο πετσί της, γιατί γράφονται με το αίμα της. Συγκεκριμένα για τους σκοτωμένους εργαζόμενους του 2024 είπε «έχω δει τον αριθμό 201 νεκροί σε εργατικά ατυχήματα, είναι 48».

Συμπυκνώνοντας την κυβερνητική γραμμή, στην εβδομαδιαία ανασκόπηση του κυβερνητικού έργου ο πρωθυπουργός της χώρας Κυριάκος Μητσοτάκης, χωρίς ίχνος ντροπής έκανε λόγο για «νέα προσπάθεια εργαλειοποίησης του πόνου των οικογενειών», παίζοντας τα ρέστα του στη γραμμή του «εργασιακού παράδεισου», την ίδια στιγμή που βοά ο τόπος πως σε κάθε γωνιά της χώρας καιροφυλακτούν νέα «Τέμπη». Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό «είναι απολύτως ψευδές ότι η χώρα μας είναι δήθεν μια δυστοπία σε αυτό το πεδίο. Με βάση τα επίσημα ευρωπαϊκά και εθνικά δεδομένα, η Ελλάδα παραμένει σταθερά μεταξύ των 3 ευρωπαϊκών χωρών με τα λιγότερα εργατικά δυστυχήματα στην ΕΕ». Αυτά ξεστομίζονται την ίδια στιγμή που ο Σύλλογος Εργαζομένων Επιθεώρησης Εργασίας κάνει λόγο για υποκαταγραφή των εργατικών ατυχημάτων, τα οποία στην πραγματικότητα είναι αυξημένα κατά 70%-60% από τους αριθμούς που εμφανίζονται!

Η υποστελέχωση και η υποβάθμιση της Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρησης Εργασίας είναι ένας καθοριστικός παράγοντας τροφοδότησης της εργοδοτικής αυθαιρεσίας. Είναι χαρακτηριστικό πως για τους νομούς Τρικάλων και Καρδίτσας υπάρχουν μόλις τέσσερις επιθεωρητές εργασίας, με τον καθένα να έχει υπ’ ευθύνη του εκατοντάδες επιχειρήσεις, ορισμένες εκ των οποίων είναι ολόκληρες βιομηχανικές μονάδες, όπως τα εργοστάσια της Βιολάντα που απασχολούν 250 εργαζόμενους.

Η προσπάθεια της κυβέρνησης να βάψει το μαύρο άσπρο καθορίζεται από την ανάγκη της να αποποιηθεί την πολιτική ευθύνη για την εκτόξευση των θανατηφόρων εργατικών ατυχημάτων. Όμως είναι ακριβώς το αντεργατικό πλαίσιο που έχουν θεσπίσει οι νόμοι Χατζηδάκη και Κεραμέως που γεννά τα νέα θύματα της εργοδοτικής ασυδοσίας. Μέσα στο σύγχρονο εργασιακό μεσαίωνα του 13ωρου, των κόντρα βαρδιών από βράδυ σε πρωί κι από πρωί σε βράδυ, τον εργασιακό μεσαίωνα των δύο και τριών δουλειών για να βγει ο μήνας, μέσα στο κυνήγι των υπερωριών για να συμπληρωθεί το πενιχρό εισόδημα των εργαζομένων, σε συνθήκες εντατικοποίησης της εργασίας με απουσία ως και των στοιχειωδών μέτρων ασφάλειας και υγιεινής, μέσα σε αυτές τις συνθήκες γεννιούνται οι σύγχρονοι μάρτυρες της εργατιάς, θυσία στο βωμό της απρόσκοπτης κερδοφορίας του κεφαλαίου.

Με τα συνδικάτα υπό διωγμό από τους νέους απεργοκτόνους νόμους, την απαγόρευση των διαδηλώσεων και το φακέλωμα των σωματείων, η εργοδοσία έχει ξεσαλώσει σε βάρος των εργαζομένων, παραβιάζοντας ακόμα και τα ελάχιστα νόμιμα δικαιώματα που έχουν διασωθεί από το ξεκοκαλισμένο εργατικό δίκαιο. Πάνω από 150 χρόνια από τη συγγραφή του Κεφαλαίου, παραμένει στο ακέραιο επίκαιρο το απόσπασμα του T. J. Dunning που παραθέτει ο Μαρξ, «Όταν το κεφάλαιο έχει το ανάλογο κέρδος, γίνεται τολμηρό. Με 10% κέρδος αισθάνεται τον εαυτό του σίγουρο και μπορεί να το χρησιμοποιήσει κανείς παντού, με 20% γίνεται ζωηρό, με 50% γίνεται θετικά παράτολμο, με 100% τσαλαπατάει όλους τους ανθρώπινους νόμους, με 300% δεν υπάρχει έγκλημα που να μη ριψοκινδυνεύσει να το πράξει». Μόνο που το έγκλημα στην προκείμενη αποτελεί τη μετατροπή της παραγωγικής διαδικασίας σε ένα απέραντο σφαγείο για την εργατική τάξη.

Μόνο οι αγώνες της εργατικής τάξης και του λαού μπορούν να διασφαλίσουν πως δεν θα θρηνήσουμε άλλα θύματα για τα κέρδη της ολιγαρχίας, μόνο οι διεκδικήσεις του εργατικού κινήματος μπορούν να βάλουν φραγμό στην αντεργατική πολιτική. Η πανελλαδική απεργία της Ομοσπονδίας Εργατοτεχνιτών και Υπαλλήλων Γάλακτος Τροφίμων Ποτών, και η συγκινησιακά φορτισμένη συγκέντρωση στα Τρίκαλα αποτελούν ελάχιστη απάντηση για τις πέντε νεκρές εργάτριες, αλλά η μαζικότητα ήταν κατώτερη των περιστάσεων, καταδεικνύοντας τις ριζικές αλλαγές που πρέπει να δρομολογηθούν στο συνδικαλιστικό κίνημα αν θέλουμε να καταγράφουμε νίκες για τον κόσμο της δουλειάς, αντί για νέα ονόματα στη λίστα θανάτου. Με προσήλωση στα ταξικά συμφέροντα των εργαζομένων, οι δυνάμεις της πραγματικής Αριστεράς πρέπει το επόμενο διάστημα να δώσουν αποφασιστικά τη μάχη για την ενότητα και την αγωνιστική κατεύθυνση του εργατικού-λαϊκού κινήματος, ενάντια στον εργοδοτικό συνδικαλισμό, ενάντια στη δολοφονική πολιτική κυβέρνησης και εργοδοσίας, ενάντια σε όσους διασπούν και υπονομεύουν το εργατικό κίνημα.

πηγή: Λαϊκός Δρόμος