Χρήστος Κάτσικας

Υπάρχουν στιγμές που ένα μεμονωμένο περιστατικό παύει να είναι απλώς «είδηση» και μετατρέπεται σε καθρέφτη μιας βαθύτερης πραγματικότητας.

Οι ειδήσεις των τελευταίων μηνών επαναφέρουν ένα φαινόμενο που δεν μπορεί πλέον να θεωρηθεί μεμονωμένο. Γονείς που προσφεύγουν στη δικαιοσύνη κατά εκπαιδευτικών, αστυνομικοί που εμφανίζονται σε σχολικές μονάδες, δάσκαλοι και καθηγητές που καλούνται να δώσουν εξηγήσεις όχι στον σύλλογο διδασκόντων ή στη διεύθυνση εκπαίδευσης, αλλά σε ένα γραφείο ανακριτικού χαρακτήρα.

Η υπόθεση στο 1ο ΕΠΑΛ Αγίας Παρασκευής είναι μία από αυτές.

Την Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου 2026, ο διευθυντής του σχολείου, Θανάσης Μπαλάσκας, βρέθηκε – όπως ο ίδιος περιέγραψε – ένα βήμα πριν την αυτόφωρη διαδικασία. Αστυνομικοί εισήλθαν στη σχολική μονάδα εν ώρα λειτουργίας, ύστερα από καταγγελία γονέα, ζητώντας την προσαγωγή του στο Αστυνομικό Τμήμα Αγίας Παρασκευής για ένα περιστατικό που, σύμφωνα με τις αναφορές, είχε ήδη εκτονωθεί.

Η εικόνα είναι από μόνη της ισχυρή.

Ένα σχολείο σε πλήρη λειτουργία. Μαθητές στις τάξεις. Εκπαιδευτικοί στο μάθημα. Και ξαφνικά, η ένταση μιας ποινικής διαδικασίας να εισβάλλει σε έναν χώρο που, από τη φύση του, οφείλει να λειτουργεί με όρους παιδαγωγικής ισορροπίας.

Δεν είναι μόνο το γεγονός. Είναι το κλίμα που αποτυπώνεται πίσω από αυτό.

Ο ίδιος ο διευθυντής, με σχεδόν είκοσι χρόνια υπηρεσίας στη δημόσια εκπαίδευση, μίλησε δημόσια για μια αίσθηση κόπωσης, για μια διάχυτη εμπειρία αμφισβήτησης, για μια πραγματικότητα όπου – όπως σημείωσε – η εμπιστοσύνη προς τους εκπαιδευτικούς μοιάζει να διαβρώνεται. Οι λέξεις του δεν περιγράφουν απλώς ένα περιστατικό· αποτυπώνουν ένα συναίσθημα που συναντάται όλο και συχνότερα στους διαδρόμους των σχολείων: την αίσθηση μιας επαγγελματικής ανασφάλειας που δεν προκύπτει από την τάξη, αλλά από τον φόβο της επόμενης καταγγελίας.

Η αντίδραση της τοπικής κοινότητας υπήρξε άμεση. Ο σύλλογος διδασκόντων, η ΕΛΜΕ, το μαθητικό συμβούλιο, ακόμη και η δημοτική αρχή εξέφρασαν στήριξη. Ο δήμαρχος Αγίας Παρασκευής υπογράμμισε κάτι που, σε μια ιδανική συνθήκη, θα έπρεπε να θεωρείται αυτονόητο: ότι τα ζητήματα του σχολείου απαιτούν πρωτίστως παιδαγωγική διαχείριση, διάλογο και θεσμική ψυχραιμία.

Κι όμως, το αυτονόητο φαίνεται πλέον να χρειάζεται διαρκή υπενθύμιση.

Η φωτογραφία είναι προϊόν τεχνητής νοημοσύνης

Η ανακοίνωση της Α΄–Γ΄ ΕΛΜΕ Β΄ Αθήνας, με αφορμή όχι μόνο το συγκεκριμένο συμβάν αλλά και άλλα παρόμοια περιστατικά, έρχεται να φωτίσει μια ανησυχητική τάση. Εκπαιδευτικοί που καλούνται σε αστυνομικά τμήματα, αστυνομικοί που εμφανίζονται σε σχολεία, εντάσεις που αποκτούν ποινική διάσταση πριν ακόμη εξαντληθούν οι θεσμικές και παιδαγωγικές διαδικασίες.

Το ερώτημα, αναπόφευκτο: πότε μια σχολική διαφωνία μετατρέπεται σε αστυνομική υπόθεση;

Η σχολική ζωή δεν είναι αποστειρωμένη. Περιλαμβάνει συγκρούσεις, παρατηρήσεις, πειθαρχικές παρεμβάσεις, δύσκολες συζητήσεις. Πάντα περιλάμβανε. Η παιδαγωγική πράξη δεν είναι μια μηχανική διαδικασία· εμπλέκει συναισθήματα, όρια, εντάσεις, διαρκείς ισορροπίες.

Όταν, όμως, η προσφυγή στη δικαιοσύνη ή στην αστυνομία γίνεται σχεδόν αντανακλαστική αντίδραση, κάτι βαθύτερο μεταβάλλεται.

Η ΕΛΜΕ μιλά για διατάραξη της εκπαιδευτικής διαδικασίας και για πλήγμα στο κύρος των εκπαιδευτικών. Και εδώ δεν πρόκειται για συντεχνιακή ευαισθησία. Η παιδαγωγική σχέση βασίζεται στην εμπιστοσύνη. Στην αντίληψη ότι ο εκπαιδευτικός διαθέτει τον θεσμικό και παιδαγωγικό ρόλο να θέτει όρια, να παρεμβαίνει, να διαχειρίζεται.

Τι συμβαίνει όταν αυτή η σχέση διαρρηγνύεται δημόσια;

Η εικόνα ενός δασκάλου ή διευθυντή να οδηγείται σε αστυνομικό τμήμα δεν επηρεάζει μόνο τον ίδιο. Εγγράφεται στη συλλογική εμπειρία των μαθητών. Αναδιαμορφώνει, έστω και σιωπηλά, την αντίληψη για τον ρόλο του σχολείου και των λειτουργών του.

Παράλληλα, δεν μπορεί να αγνοηθεί η άλλη πλευρά.

Οι γονείς ζουν μέσα σε ένα περιβάλλον αυξημένης ανασφάλειας. Αγωνιούν για την πορεία των παιδιών τους, για τις επιδόσεις, για την ψυχολογική τους κατάσταση, για ένα εκπαιδευτικό σύστημα που συχνά μοιάζει σκληρό και ανταγωνιστικό. Σε αυτό το πλαίσιο, κάθε σχολικό περιστατικό μπορεί να βιωθεί ως απειλή ή αδικία.

Η ένταση δεν γεννιέται στο κενό. Ωστόσο, η μετατροπή της σχολικής σύγκρουσης σε ποινική αντιπαράθεση εγκυμονεί έναν σοβαρό κίνδυνο: την αντικατάσταση της παιδαγωγικής λογικής από τη νομική.

Το σχολείο, όμως, δεν μπορεί να λειτουργήσει ως δικαστήριο. Χρειάζεται χώρους διαλόγου, μηχανισμούς διαμεσολάβησης, θεσμικές δικλείδες που θα επιτρέπουν την αποσυμπίεση των εντάσεων πριν αυτές εκτραχυνθούν. Χρειάζεται, κυρίως, ένα σαφές και λειτουργικό πλαίσιο προστασίας της σχολικής καθημερινότητας.

Η συζήτηση για το νομικό πλαίσιο δεν είναι αμελητέα. Η ΕΛΜΕ θέτει ζητήματα θεσμικής προστασίας των εκπαιδευτικών και οριοθέτησης της παρέμβασης εξωσχολικών μηχανισμών. Πέρα από τη νομική διάσταση, όμως, υπάρχει και μια βαθύτερη κοινωνική ανάγκη: η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.

Γιατί στο βάθος όλων αυτών των περιστατικών υπάρχει μια κοινή ρίζα. Όταν ο εκπαιδευτικός νιώθει διαρκώς εκτεθειμένος και ο γονέας διαρκώς καχύποπτος, το παιδί βρίσκεται στο κέντρο μιας αόρατης αλλά διαρκούς έντασης. Και το σχολείο, αντί να λειτουργεί ως χώρος σταθερότητας, μετατρέπεται σε πεδίο αντιπαράθεσης.

Κι όμως, υπάρχει και μια άλλη ανάγνωση.

Ίσως αυτή η περίοδος έντασης να αποτελεί ένα καμπανάκι. Μια αφορμή για ειλικρινή, θεσμικό και κοινωνικό διάλογο. Για να επαναπροσδιοριστούν ρόλοι, όρια, προσδοκίες. Για να ενισχυθούν οι δομές υποστήριξης. Για να ξαναθυμηθούμε ότι η εκπαίδευση είναι, πάνω απ’ όλα, σχέση.

Το σχολείο δεν είναι χώρος σύγκρουσης εξουσιών. Είναι χώρος συνάντησης ανθρώπων.

Και εκεί, ακριβώς εκεί, βρίσκεται ακόμη η δυνατότητα εξισορρόπησης. Όχι μέσα από τον φόβο, ούτε μέσα από την ποινικοποίηση της καθημερινότητας, αλλά μέσα από τη δύσκολη – και σήμερα πιο αναγκαία από ποτέ – τέχνη της εμπιστοσύνης.

Η φωτογραφία είναι προϊόν τεχνητής νοημοσύνης

Αστυνομικοί στις σχολικές τάξεις με ευθύνη Διευθυντών Εκπαίδευσης

Πριν από περίπου ένα χρόνο η Διεύθυνση Εκπαίδευσης Π.Ε. Χαλκιδικής προχώρησε σε μια εξοργιστική ενέργεια.  Έστειλε αστυνομικό στα σχολεία για την κοινοποίηση κλήσης σε πειθαρχικό σε δασκάλα που συμμετείχε στην απεργία-αποχή από την αξιολόγηση.

Λίγο πριν, κάμποσα χιλιόμετρα νοτιότερα, στον Πειραιά, αστυνομικός με πολιτικά πήγε σε σχολείο την ώρα του μαθήματος και έβγαλε  εκπαιδευτικό από το μάθημά της για της επιδώσει κλήση να εξεταστεί ανωμοτί «για ενδεχόμενη παράβαση» του ΠΚ, μετά από «αυτεπάγγελτη» μήνυση για τη συμμετοχή της σε κινητοποίηση ενάντια στην ατομική αξιολόγηση στο σχολείο της!