Χρήστος Κάτσικας

Παρακάτω χαρτογραφούνται μια σειρά από -εκ πρώτης όψεως- «παράδοξα» της εκπαιδευτικής  πολιτικής του υπουργείου Παιδείας. Πρόκειται για μια σειρά μόνιμων «επεισοδίων» που συνθέτουν, όμως μ΄ ένα πολύ συγκεκριμένο τρόπο το παζλ ενός σχολείου  που χάνει  καθημερινά το οξυγόνο του.

Η εγκύκλιος εγγραφών που ήρθε αυτές τις μέρες στα σχολεία φανερώνει ότι στις προθέσεις του υπουργείου Παιδείας είναι οι τάξεις «συνωστισμού» και για την επόμενη σχολική χρονιά 2025-2026.

Η πρόσφατη εγκύκλιος εγγραφών για το σχολικό έτος 2025-2026 προκάλεσε έντονες αντιδράσεις καθώς, σύμφωνα με τις ενώσεις των εκπαιδευτικών, ο στόχος είναι ξεκάθαρος: αποφυγή σύστασης ολιγομελών τμημάτων σε Νηπιαγωγεία και Δημοτικά.

Οι διαδικασίες εγγραφής περιλαμβάνουν αυστηρό έλεγχο των στοιχείων των μαθητών και γονέων, μέσα από ψηφιακές πλατφόρμες, ενώ οι Προϊστάμενοι και Διευθυντές καλούνται να λειτουργήσουν ως γραφειοκρατικοί ενδιάμεσοι ενός συστήματος που δίνει έμφαση στην αριθμητική εξοικονόμηση και όχι στην παιδαγωγική ουσία.

Το Υπουργείο Παιδείας, με τη ρητορική του «εξορθολογισμού» και της «αναβάθμισης του σχολείου», επιχειρεί να παρουσιάσει τις περικοπές ως βήμα βελτίωσης. Όμως, η πραγματικότητα στις τάξεις δείχνει το αντίθετο. Οι εκπαιδευτικοί, που βιώνουν καθημερινά την επιβάρυνση, κάνουν λόγο για πολιτική απαξίωσης της δημόσιας εκπαίδευσης, ενώ οι γονείς ανησυχούν για την ποιότητα της μάθησης των παιδιών τους.

Εκπαιδευτικοί υπό επιτήρηση: Γιατί το Υπουργείο Παιδείας προτιμά την αστυνομία αντί για δικαστικούς επιμελητές;

Η προηγούμενη πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας βρίσκεται εκτεθειμένη για την αμφιλεγόμενη πρακτική της επίδοσης εγγράφων (ιδίως πειθαρχικών για τη μη συμμετοχή στην αξιολόγηση) σε εκπαιδευτικούς εν ώρα διδασκαλίας, με την παρουσία της αστυνομίας ενώ υπήρχαν εναλλακτικές όπως η χρήση δικαστικών επιμελητών.

Σύμφωνα με την εγκύκλιο Φ.277/114/45000/Ε2/18-04-2022, υπάρχουν πολλαπλοί τρόποι για να επιδοθεί επίσημο έγγραφο σε δημόσιο υπάλληλο (όπως ένας εκπαιδευτικός) όπως για παράδειγμα με δικαστικό επιμελητή ή άλλο δημόσιο όργανο, στον ίδιο ή στο σπίτι του.

Η χρήση της αστυνομίας δεν αποτελεί την προτεινόμενη ή προτεραιοποιημένη επιλογή – αντίθετα, δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για τις πραγματικές προθέσεις του ΥΠΑΙΘΑ. Η επιλογή της ώρας και του τόπου επίδοσης (μέσα στο σχολικό περιβάλλον) εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την παιδαγωγική ευαισθησία της διοίκησης. Πρόκειται για πρακτική που τραυματίζει την εκπαιδευτική κοινότητα και αμαυρώνει τον δημόσιο χαρακτήρα του σχολείου ως χώρου δημοκρατίας, παιδείας και διαλόγου.

Σε καταγγελία της η ΔΟΕ επισημαίνει: "Έχουμε ζήσει πολλών ειδών πιέσεις και εκφοβισμούς από το Υπουργείο και τις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης για να κάμψουν τον αγώνα του κλάδου. Αλλά να φτάνει στο σημείο αστυνομικός να μπαίνει στην τάξη, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις στα παιδιά και στη δασκάλα, χωρίς να έχει αίσθηση σε τι χώρο εισέρχεται, ξεπερνάει κάθε όριο. Φαίνεται πως το «ανοιχτό σχολείο» το οποίο διαφημίζει η κυβέρνηση εκτός από «ανοιχτό» σε επιχειρηματικούς ομίλους και χορηγούς, είναι, κατά τον Διευθυντή Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Χαλκιδικής, «ανοιχτό» και στις δυνάμεις καταστολής".

Αντίστοιχες πρακτικές έχουν σημειωθεί στην υπόθεση της εκπαιδευτικού Χρύσας Χότζογλου και του εκπαιδευτικού Δημήτρη Χαρτζουλάκη σε σχολεία του Πειραιά, στην Χαλκιδική κλπ.

Είναι φανερό ότι η συστηματική εμπλοκή της αστυνομίας στην επίδοση διοικητικών εγγράφων εντός σχολικών μονάδων δεν είναι απλώς ένα τεχνικό ζήτημα. Είναι πράξη με βαθιά συμβολική και πολιτική διάσταση, που αφορά τις σχέσεις κράτους - εκπαίδευσης και την ελευθερία του δημόσιου διαλόγου στον σχολικό χώρο και έχει επανεμφανιστεί ιστορικά σε περιόδους αυταρχισμού.

Καταγγελία για μετακίνηση νοσηλεύτριας στην Καισαριανή: «Παίζουν με τις ζωές των παιδιών μας»

Στο μεταξύ στο προσκήνιο έρχεται ξανά η έλλειψη επαρκούς στελέχωσης στα σχολεία, με νέα καταγγελία από τον Σύλλογο Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης (ΣΕΠΕ) «Ρόζα Ιμβριώτη». Αφορμή, η απόφαση της ΔΙΠΕ Α΄ Αθήνας και της Περιφερειακής Διεύθυνσης Αττικής – υπό την αιγίδα του Υπουργείου Παιδείας – να μετακινήσουν νοσηλεύτρια από το 1ο Δημοτικό Σχολείο Καισαριανής στο 2ο, ώστε να καλυφθεί αιφνίδιο κενό λόγω άδειας κύησης άλλης νοσηλεύτριας.

Το περιστατικό αυτό δεν αποτελεί μεμονωμένο φαινόμενο. Όπως αναφέρουν εκπαιδευτικοί και γονείς, οι φετινές προσλήψεις νοσηλευτικού προσωπικού ήταν από την αρχή της χρονιάς μειωμένες, αφήνοντας κενά σε δεκάδες σχολεία. Αντί για στοχευμένες προσλήψεις με βάση τις πραγματικές ανάγκες των μαθητών, επιλέγονται πρόχειρες λύσεις μετακίνησης, που τελικά δημιουργούν νέα προβλήματα αλλού.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΣΕΠΕ «Ρόζα Ιμβριώτη», η απόφαση μετακίνησης της νοσηλεύτριας, χωρίς πρόσληψη αντικαταστάτη, αφήνει έκθετο το 1ο Δημοτικό Σχολείο Καισαριανής, ένα από τα μεγαλύτερα σχολεία της περιοχής. Στο σχολείο αυτό φοιτούν παιδιά με σοβαρές ανάγκες υγειονομικής υποστήριξης, όπως διαβήτη και σοβαρές αλλεργίες, ενώ υπάρχουν και μαθητές που δεν διαθέτουν επίσημη διάγνωση, αλλά χρειάζονται στήριξη σε κρίσιμες στιγμές.

Ο Σύλλογος Εκπαιδευτικών καταγγέλλει ότι η Διοίκηση δεν μερίμνησε εγκαίρως για την αντικατάσταση της νοσηλεύτριας που ήταν ήδη σε δύσκολη εγκυμοσύνη και είχε ανάγκη υποστήριξης και αδειών, όπως προβλέπεται. Παρά τις γνωστές ανάγκες και τις προειδοποιήσεις, το πρόβλημα δεν αντιμετωπίστηκε ουσιαστικά, με αποτέλεσμα την πρόχειρη και επικίνδυνη μετακίνηση.

Συνδικαλιστικές διώξεις και αυταρχισμός: Παρέμβαση Διευθυντή Εκπαίδευσης προκαλεί αντιδράσεις

Λίγες μέρες μετά την πρωτοφανή κλήση από τον Διευθυντή ΔΔΕ Πειραιά για εξηγήσεις σε μέλη της ΕΛΜΕ Πειραιά, με το ερώτημα αν συνυπέγραψαν ανακοίνωση της παράταξής τους, νέο σχετικό επεισόδιο βρίσκεται σε εξέλιξη κάμποσα χιλιόμετρα μακριά.

Αναβρασμός επικρατεί στον εκπαιδευτικό κόσμο της Λήμνου, μετά την καταγγελία της τοπικής ΕΛΜΕ για απόπειρα περιορισμού της συνδικαλιστικής της δράσης από τον Προϊστάμενο της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (ΔΔΕ) Λέσβου. Το περιστατικό που καταγράφεται εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την ελευθερία της συνδικαλιστικής έκφρασης των εκπαιδευτικών, ενώ σχετική κινητοποίηση οργανώνεται την Παρασκευή 28 Μαρτίου, στις 12:00 το μεσημέρι, στην πλατεία ΟΤΕ στη Μύρινα.

Σύμφωνα με τη δημόσια ανακοίνωση του Δ.Σ. της ΕΛΜΕ, στις 4 Μαρτίου 2025 ο Προϊστάμενος της ΔΔΕ Λέσβου απέστειλε επίσημο έγγραφο όχι προς το ίδιο το Σωματείο, αλλά προσωπικά στον Πρόεδρο της ΕΛΜΕ, ζητώντας εξηγήσεις για ανακοίνωση που είχε ήδη αποσυρθεί και αντικατασταθεί λόγω διατύπωσης, έναν μήνα νωρίτερα.

Η ΕΛΜΕ χαρακτηρίζει την ενέργεια στοχευμένη και εκφοβιστική, επισημαίνοντας πως πρόκειται για προσπάθεια προσωπικής στοχοποίησης ενός μέλους του Δ.Σ. για συλλογική απόφαση, με απειλή πειθαρχικών κυρώσεων.

Στην ανακοίνωση τονίζεται ότι η πράξη αυτή εντάσσεται σε ένα γενικευμένο κλίμα αυταρχισμού, όπου "χιλιάδες εκπαιδευτικοί σε όλη την Ελλάδα οδηγούνται σε πειθαρχικά συμβούλια μόνο και μόνο επειδή συμμετείχαν σε νόμιμες απεργίες".