"Η απόφαση του ΥΠΑΙΘΑ για την νέα υποχρέωση των συλλογών διδασκόντων να επιλέξουν σχολικά βιβλία έως τις 29/6 (για την Β/βάθμια εκπαίδευση) συνιστά από κάθε άποψη μια ακόμη πρόκληση για τους εκπαιδευτικούς και μια ευθεία υποτίμηση και υπονόμευση του δημόσιου σχολείου και των μορφωτικών δικαιωμάτων των μαθητών μας. Η υπουργική απόφαση  με τίτλο «Επιλογή Διδακτικών Βιβλίων – Διδακτικών Πακέτων από το Μητρώο Διδακτικών Βιβλίων (Μ.Δ.Β.) του άρθρου 84 του ν. 4823/2021 (Α’ 136) για το Σχολικό Έτος 2027 – 2028» αποτελεί την πιο καθαρή απόδειξη της απόλυτης προσήλωσης του υπουργείου όχι βέβαια στις εκπαιδευτικές και παιδαγωγικές ανάγκες που επικαλείται, αλλά στις ανάγκες των ιδιωτικών συμφερόντων και της αγοράς και στην επιβολή της αντιδραστικής πολιτικής του."

Τα παραπάνω επισημαίνονται μεταξύ άλλων σε ανακοίνωση που εξέδωσαν οι ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΕΙΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ  ΔΕ

Αναλυτικά η ανακοίνωση:

ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΙ ΤΩΡΑ Η ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΛΛΑΠΛΟ ΒΙΒΛΙΟ

Που υποτιμά τους εκπαιδευτικούς, και υπονομεύει το δημόσιο σχολείο.

Φέρνει  εμπορευματοποίηση και πολλαπλή κατηγοριοποίηση του.

Η απόφαση του ΥΠΑΙΘΑ για την νέα υποχρέωση των συλλογών διδασκόντων να επιλέξουν σχολικά βιβλία έως τις 29/6 (για την Β/βάθμια εκπαίδευση) συνιστά από κάθε άποψη μια ακόμη πρόκληση για τους εκπαιδευτικούς και μια ευθεία υποτίμηση και υπονόμευση του δημόσιου σχολείου και των μορφωτικών δικαιωμάτων των μαθητών μας. Η υπουργική απόφαση  με τίτλο «Επιλογή Διδακτικών Βιβλίων – Διδακτικών Πακέτων από το Μητρώο Διδακτικών Βιβλίων (Μ.Δ.Β.) του άρθρου 84 του ν. 4823/2021 (Α’ 136) για το Σχολικό Έτος 2027 – 2028» αποτελεί την πιο καθαρή απόδειξη της απόλυτης προσήλωσης του υπουργείου όχι βέβαια στις εκπαιδευτικές και παιδαγωγικές ανάγκες που επικαλείται, αλλά στις ανάγκες των ιδιωτικών συμφερόντων και της αγοράς και στην επιβολή της αντιδραστικής πολιτικής του.

Για την αιφνιδιαστική υπουργική απόφαση…

Πρόκειται πραγματικά για πρόκληση όταν το ΥΠΑΙΘΑ απευθύνεται στους συλλόγους διδασκόντων και τους εκπαιδευτικούς σε μια περίοδο που αγκομαχούν για να ανταποκριθούν στις ανάγκες των πανελλαδικών και ενδοσχολικών εξετάσεων, όπως και στην ατελείωτη γραφειοκρατία που έχουν φορτώσει στους συλλόγους οι πολιτικές τους, απαιτώντας να μελετήσουν τα  πολλαπλά διδακτικά πακέτα βιβλίων και συνοδευτικού υλικού της κάθε ειδικότητας προκειμένου να προχωρήσουν σε κάποια επιλογή.

Όμως ακόμα και αν υποτεθεί ότι ο χρόνος επαρκούσε, αποτελεί σκάνδαλο το ποιοι ακριβώς καλούνται να διαλέξουν βιβλία για ποιους!! Καλούνται οι εκπαιδευτικοί που τυχαίνει σήμερα να βρίσκονται σε έναν σχολείο, να  αποφασίσουν ποιο βιβλίο θα διδάξουν και θα διδαχθούν εκπαιδευτικοί και μαθητές τους οποίους δεν έχουν δει ποτέ!  Όταν όλο και περισσότεροι εκπαιδευτικοί κάθε χρόνο περιφέρονται από περιοχή σε περιοχή, από σχολείο σε σχολείο, ή διαχέονται σε 3 ή και 4 σχολεία (αναπληρωτές, σε διάθεση κλπ), λόγω των πολιτικών της ΕΕ ΟΟΣΑ που έχουν υπηρετηθεί τόσο από την τωρινή κυβέρνηση όσο και από όλες τις προηγούμενες, το να καλούνται οι σύλλογοι διδασκόντων με τη σύνθεση που έχουν το 2026, να πάρουν αποφάσεις, ποια βιβλία θα διδαχτούν μετά το σχολικό έτος 2027-2028, δεν μπορεί να έχει καμία παιδαγωγική νομιμοφάνεια. Και αυτό από μόνο του το γεγονός, ότι καλούν εκπαιδευτικούς να αποφασίσουν για τα βιβλία μιας μελλοντικής τάξης που αγνοούν παντελώς, δείχνει ότι η απόφαση του ΥΠΑΙΘΑ δεν υπηρετεί κανέναν απολύτως μορφωτικό ή παιδαγωγικό στόχο από αυτούς που επικαλείται.

Αντιθέτως γίνεται φανερό ότι υπάρχουν άρρητοι στόχοι που υπηρετεί και αυτή η αιφνιδιαστική απόφαση. Δεδομένων και των εκλογών που θα μεσολαβήσουν μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2027 ο καθένας μπορεί να υποθέσει ότι και αυτή η απόφαση υπακούει στις ανάγκες επιχειρηματικών (ημέτερων) συμφερόντων που πιέζουν για την εξασφάλιση πώλησης των δικών τους «πολλαπλών» προϊόντων. Καμία άλλη ερμηνεία δεν μπορεί να υπάρχει όταν ένα υπουργείο ζητάει σε αυτές τις συνθήκες να επιλέξουν οι σύλλογοι σήμερα βιβλία, για τις τάξεις που θα υπάρχουν δυο χρόνια μετά.

Τέλος, το ΥΠΑΙΘΑ δεν φρόντισε να τηρήσει ούτε τους τύπους, ώστε η όποια απόφαση να μπορεί να θεωρηθεί «επιλογή». Όταν σύμβουλοι-αξιολογητές-συντονιστές έχουν βρεθεί σε πολλές περιπτώσεις να είναι συγγραφείς-εκδότες πολλών από τα νέα σχολικά βιβλία, είναι αυτονόητο ότι αυτή η δεσμευμένη «επιλογή» συνδέεται ακόμη και με την αξιολόγηση.

Και για την ουσία… Πολλαπλό βιβλίο, πολλαπλά προγράμματα σπουδών,  ταξική κατηγοριοποίηση των σχολείων και των μαθητών

Πίσω από τους εύηχους τίτλους, το πολλαπλό βιβλίο γίνεται ένα ακόμη βασικό εργαλείο κατηγοριοποίησης και συνδέεται με την αυτονομία και αποκέντρωση της σχολικής μονάδας. Η οποία όπως επιτάσσει και ο ΟΟΣΑ εκτός από τις διοικητικές και οικονομικές πτυχές της, οφείλει να εδραιώνεται και στα διαφορετικά αναλυτικά προγράμματα. Και αυτό ακριβώς υπηρετεί και αυτή η «καινοτομία». Στα σχολεία του μέλλοντος που επιχειρούν να επιβάλλουν ΕΕ-ΟΟΣΑ-κυβερνήσεις θα υπάρχουν «καλά» σχολεία για μια ελίτ, με «απαιτητικά» βιβλία και αναλυτικά προγράμματα που θα οδηγούν στην σκάλα της τριτοβάθμιας και από την άλλη φτωχά και υποβαθμισμένα με «εύκολα» βιβλία που θα οδηγούν στα κοινωνικά και οικονομικά υπόγεια.

Τα επιχειρηματικά συμφέροντα, η ιδιωτικοποίηση και εμπορευματοποίηση  του δημόσιου σχολείου είναι προφανής στόχος και του «πολλαπλού βιβλίου». Όλο αυτό το διάστημα εκδοτικοί οίκοι και φροντιστηριάρχες, διαγκωνίζονται για να καταλάβουν με τα προϊόντα τους, χώρο στα αναλυτικά προγράμματα, εξασφαλίζοντας έτσι πακτωλούς χρημάτων για το μέλλον. Είναι προφανές ότι κάθε τίτλος βιβλίου φροντιστηριάρχη-επιχειρηματία (πχ του Πουκαμισά) που θα «επιλεγεί»-εισαχθεί στο αναλυτικό πρόγραμμα,  θα μετατραπεί σε ένα εργαλείο δέσμευσης και εξάρτησης του δημόσιου σχολείου και των μαθητών, από τα οικονομικά του συμφέροντα.

Ούτε ελεύθερη, ούτε επιλογή. Είναι επιβολή.

Το πολλαπλό βιβλίο γίνεται έτσι ένα ακόμη όχημα για την ιδεολογική κατίσχυση, για την εδραίωση του αφηγήματος της κυρίαρχης τάξης και των αναλυτικών προγραμμάτων που θα υπηρετούν την αγορά και τις κατά τόπους ανάγκες της. Δεν υπάρχει καμία «διδακτική ελευθερία και πρωτοβουλία» σε όλο αυτό. Κάτω από την υψηλή εποπτεία του ΥΠΑΙΘΑ και με το πρόσχημα της «ελεύθερης επιλογής» τα επιχειρηματικά συμφέροντα θα εδραιώνουν το αφήγημα και τους στόχους τους.

Η υποτιθέμενη ελεύθερη επιλογή βιβλίου δεν γίνεται από τον εκπαιδευτικό αλλά από το ΥΠΑΙΘΑ, από το σύνολο των εγκεκριμένων στο Μητρώο Διδακτικών Βιβλίων.  Ο σκοπός της ύπαρξης αυτού του μητρώου είναι να εξασφαλίζει την  διαβάθμιση στο επίπεδο δυσκολίας των βιβλίων από όπου θα προκύπτει η κατηγοριοποίηση και όχι την ύπαρξη τίτλων παράλληλων σε μια καθορισμένη ύλη. Η ανάθεση της συγγραφής  των πολλαπλών βιβλίων σε ιδιωτικά επιχειρηματικά συμφέροντα φροντιστήρια, εκδοτικούς οίκους,  που εμπλέκονται με το εξεταστικό πλέγμα, τους δίνει τη δυνατότητα να έχουν ακόμα πιο ενεργό ρόλο στην διαμόρφωση – έλεγχο των αποφάσεων, από την ύλη, μέχρι τις εξετάσεις και το επίπεδο δυσκολίας των θεμάτων.

Το σπάσιμο του ενιαίου αναλυτικού προγράμματος και η διαφοροποίησή του με βάση το ταξικό προφίλ του σχολείου και της  αγοράς της περιοχής στην οποία βρίσκεται, γίνεται προσπάθεια να παρουσιαστεί από το  ΥΠΑΙΘΑ, ως διαφοροποίηση με βάση τις διαφορετικές ανάγκες των μαθητών/ριών.

Οι αλλαγές της ορολογίας και των εννοιών που χρησιμοποιούνται από τους ειδήμονες του ΙΕΠ για την προώθηση του πολλαπλού βιβλίου όπως η αναφορά στην “αναπλαισίωση της λειτουργίας του διδακτικού βιβλίου”, ότι “δεν αποτελεί το μοναδικό ούτε το κλειστό εργαλείο διδασκαλίας”, “ ότι πρέπει να θέτει κατευθύνσεις που να καθιστούν το πρόγραμμα σπουδών ενεργό στην πράξη”, ακόμα ότι “το βιβλίο αποτελεί μια “βιβλιοθήκη” πόρων”, προϊδεάζουν για την ρευστότητα και διαφοροποίηση του περιεχομένου σπουδών. Σε ένα τέτοιο πλαίσιο τα εγχειρίδια θα λειτουργούν ως πόροι για την παραγωγή διαφοροποιημένου υλικού από τους εκπαιδευτικούς. Με τα πολλαπλά βιβλία, με τα πολλαπλά προγράμματα σπουδών, και τις διαφορετικές ταχύτητες μαθητών θα συναρτώνται τα μαθησιακά αποτελέσματα, η κατάταξη και η χρηματοδότηση των σχολείων με βάση αυτή, σε ένα φαύλο κύκλο ενίσχυσης των ταξικών ανισοτήτων.

Καλούμε:

-Τους συλλόγους διδασκόντων να μην συμπράξουν σε μια τέτοια αντιεπιστημονική κι εξευτελιστική διαδικασία, να αποφασίσουν με πρακτικά στους συλλόγους διδασκόντων ότι αδυνατούν να κάνουν επιλογή βιβλίων.

– Καλούμε την ΟΛΜΕ, την ΔΟΕ και τα πρωτοβάθμια σωματεία με αποφάσεις να παρέμβουν άμεσα για την κινητοποίηση του κλάδου και την στήριξη των συλλόγων.

-Τα συλλογικά όργανα των γονιών (Σύλλογοι, Ενώσεις, Ομοσπονδίες) να πάρουν αντίστοιχες αποφάσεις και να συνταχτούν στο πλευρό του εκπαιδευτικού κινήματος.

Απαιτούμε τώρα:

Την άμεση απόσυρση της συγκεκριμένης απόφασης και της απαξιωτικής διαδικασίας και προθεσμιών που εισάγει. Μια απόφαση που ακυρώνει για μια ακόμη φορά τους εκπαιδευτικούς και ευτελίζει τον εκπαιδευτικό και παιδαγωγικό τους ρόλο.

Παιδαγωγική ελευθερία και δημοκρατία στα σχολεία

Απέναντι στην πολιτική του ταξικού διαχωρισμού, της αριστείας και της κατηγοριοποίησης αγωνιζόμαστε για:

– Ενιαίο δημόσιο, δωρεάν 12χρονο σχολείο για όλους, με δίχρονη προσχολική αγωγή – εκπαίδευση! Σχολείο που θα μορφώνει και δε θα εξοντώνει παιδιά και εκπαιδευτικούς

– Ριζική αλλαγή των αναλυτικών προγραμμάτων και των σχολικών εγχειριδίων στην παραπάνω κατεύθυνση

– Να καταργηθούν τα εξεταστικά πλέγματα (ΕΒΕ, Τράπεζα Θεμάτων, PISA, Πανεθνικές εξετάσεις σε Στ’ Δημοτικού και Γ’ Γυμνασίου). Όχι στο «εθνικό απολυτήριο» και το νέο σχολείο – εξεταστικό κέντρο.

– Κατάργηση των νόμων 4692/20 , 4823/21 και όλου του θεσμικού πλαισίου της αξιολόγησης.