γράφει η Αρετή Σπαχή*

Ξεπέρασαν κάθε όριο υποκρισίας οι συντάκτες των θεμάτων των φετινών πανελλαδικών εξετάσεων στα γλωσσικά μαθήματα, καλώντας τους μαθητές τόσο των ΓΕΛ, όσο και των ΕΠΑΛ να αναπτύξουν προβληματισμούς τους για την αναγκαιότητα, αλλά και τις ευεργετικές επιδράσεις της δημιουργικής έκφρασης στην προσωπικότητα των νέων και «τους λόγους για τους οποίους το σύγχρονο σχολείο οφείλει να καλλιεργεί τη δημιουργικότητα των μαθητών/ μαθητριών».

Ωραίο προκάλυμμα, για να κρυφτεί η πλήρης αποψίλωση του σχολείου από όλα τα μαθήματα της καλλιτεχνικής παιδείας -όπως είναι αυτά που αφορούν στην τέχνη της μουσικής, των εικαστικών, του θεάτρου, του χορού, του κινηματογράφου κλπ- μαθήματα που από τη φύση τους ευαισθητοποιούν τους εφήβους και τους νέους απέναντι στην πολυπλοκότητα της ομορφιάς, οξύνουν την κρίση, εκλεπτύνουν το συναίσθημα και ανοίγουν πιο εποικοδομητικούς δρόμους επικοινωνίας, ενσυναίσθησης και συλλογικοποίησης.

Αλήθεια, με ποιο ηθικό δικαίωμα οι περιώνυμοι ταγοί της εκπαίδευσης κάλεσαν τα παιδιά να ξεδιπλώσουν τους προβληματισμούς τους για το χρέος που έχει το σύγχρονο σχολείο «να καλλιεργεί τη δημιουργικότητα των μαθητών» (ΓΕΛ) και για τα πολιτιστικό αγαθό της μουσικής παιδείας (ΕΠΑΛ), όταν το σχολείο στο οποίο φοιτούν όχι μόνο δεν τους παρέχει ανάσες καλλιτεχνικών μαθημάτων, αλλά και αυτές που υπήρχαν στο παλιότερο πρόγραμμα ως άλλοθι, όπως είναι πχ η μια ώρα της θεατρολογίας και των εικαστικών, έχουν εξαλειφθεί;

Είναι προφανές ότι οι ιθύνοντες όχι μόνο γνωρίζουν όλες αυτές τις δραματικές ελλείψεις του σχολείου στο θεωρητικό και εν γένει πολιτιστικό επίπεδο, αλλά ξέρουν καλά το «τοπίο της πολιτιστικής ξηρασίας» και της «πνευματικής αφυδάτωσης» που δόμησε αυτή η κυβέρνηση και όλες οι προκάτοχές της.

Παρά ταύτα, δεν διστάζουν να εμπαίζουν προκλητικά τους μαθητές, απαιτώντας συγχρόνως από τους εκπαιδευτικούς, αλλά και συνολικότερα από τους εργαζόμενους και τα πολλαπλώς πληττόμενα λαϊκά στρώματα να γίνουν… σιωπηροί κομπάρσοι σε μια κακοτεχνία που δεν αντιστοιχεί στην ευαισθησία, την ευθύνη, την κοινωνική συνείδησή και αποστολή τους.

Και αν στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας οι ιθύνοντες επεδίωξαν να αποπροσανατολίσουν και να συγκαλύψουν το άνυδρο τοπίο της πολιτιστικής ζωής του σχολείου, στη διαμόρφωση των θεμάτων των αρχαίων Ελληνικών, ξεπέρασαν κάθε όριο συγκαλυμμένης προβολής των ιδεολογικών αξιώσεών τους.

Ειδικότερα, με την έπαρση του κυρίαρχου, κάλεσαν τους μαθητές να εντοπίσουν τις ομοιότητες και τις διαφορές ανάμεσα σε ένα απόσπασμα από την Πολιτεία του Πλάτωνα σχετικό με το σπήλαιο και τους δεσμώτες που είναι αναγκασμένοι να βλέπουν μόνο μπροστά και σε ένα απόσπασμα από το έργο του Όργουελ «το 1984» στο οποίο το «Κόμμα» προβάλλει μια «ψευδή πραγματικότητα μέσα από μηχανισμούς συνεχούς προπαγάνδας». Πέρα από το γεγονός ότι η σύγκριση αφορά κείμενα διαφορετικά ως προς το χαρακτήρα τους ( φιλοσοφικό το ένα – λογοτεχνικό το άλλο) εδώ αναδεικνύεται ένα επιπλέον και πολύ σοβαρό πρόβλημα: είναι αυτό που αφορά στην πολύ μεθοδευμένη προσπάθεια ιδεολογικής χειραγώγησης των νέων και ιδιαίτερα στην επιδίωξη της σπίλωσης των αριστερών και κομμουνιστικών ιδεών και της υπονόμευσης του έργου της σοσιαλιστικής οικοδόμησης.

Επέλεξαν λοιπόν οι κατά τα άλλα «ιδεολογικά ουδέτεροι» ειδήμονες το κείμενο του Όργουελ που αναφέρεται στην τάχα ισοπεδωτική δράση του «κόμματος». Όχι βέβαια οποιοδήποτε αστικού κόμματος, καταπιεστικού, εκμεταλλευτικού, αλλά «του κομμουνιστικού κόμματος» που ευθέως εννοεί ο έμμισθος συνεργάτης της CIA και των Βρετανικών μυστικών υπηρεσιών Όργουελ. Ο συγγραφέας Όργουελ που στη μακροχρόνια προσπάθειά του -από τη λήξη του Β΄ παγκοσμίου πολέμου και για τριάντα χρόνια- έθεσε ως στόχο του να σπιλώσει τις αριστερές ιδέες και την κομμουνιστική ιδεολογία, προβάλλοντας με όρους… εντεταλμένης δημιουργικής φαντασίας (!) τα μέλη των πρωτοπόρων κομμουνιστικών κομμάτων ως «ανθρώπους των σπηλαίων», συνειδησιακά τυφλούς, αδαείς, πρωτόγονους και καθυστερημένους.

Άξιος και πολύ υψηλός υπήρξε ο μισθός του κ. Όργουελ και το τίμημα της σύλληψης πολλών ιδεολόγων αγωνιστών από τις …πολύτιμες υπηρεσίες που πρόσφερε στις μυστικές υπηρεσίες των ιμπεριαλιστών θα συνοδεύει την ιστορική του διαδρομή και καταγραφή στο χώρο της τέχνης και της πολιτικής. Γιατί η ιστορία μπορεί να αργεί, αλλά ποτέ δεν ξεχνά.

Το θεάρεστο (!) λοιπόν έργο του Όργουελ -που τίμησαν οι καθοδηγοί του εκπαιδευτικού συστήματος της κυβέρνησης και με βάση αυτό κάλεσαν τη νεολαία να αποστραφεί τις πιο φωτεινές και προοδευτικές ιδέες της σοσιαλιστικής προοπτικής- έχει ήδη αποδειχθεί ως συγκαλυμμένο λογοτεχνικά έργο στην υπηρεσία των πιο αντιδραστικών ιδεών του σπηλαιώδους σκότους.

Σας χαρίζουμε λοιπόν, κύριοι και κυρίες της συντακτικής επιτροπής των θεμάτων των πανελλαδικών εξετάσεων, τη σκοτεινιά των ιδεών του Όργουελ. Κρατάμε την κάθετη αντίθεσή μας με την πολιτική θεωρία της Πλατωνικής Πολιτείας των «αρίστων» και του πολιτικού αποκλεισμού των πολλών και σας δηλώνουμε ότι θα μελετάμε σταθερά τη γνωσιοθεωρία του. Γιατί η δική μας η σκέψη είναι διαλεκτική και γνωρίζει καλά τη μέθοδο της μελέτης των αντιθέσεων που διαπερνούν τον κοινωνικό κόσμο, αλλά και την τέχνη της ανυποχώρητης ιδεολογικής και συλλογικής πάλης απέναντι σε όλο το θεωρητικό οπλοστάσιο των πολύμορφων εκπροσώπων και στυλοβατών του άδικου, ανελεύθερου, φιλοπόλεμου και βαρβαρικού καπιταλιστικού συστήματος, που τόσο μεθοδικά στήριξε, με το λογοτεχνικό έργο και τις υπηρεσίες του, ο κύριος Όργουελ

Να είστε λοιπόν σίγουροι ότι θα είμαστε διαρκώς στις επάλξεις σε όλα τα επίπεδα, για να αποτρέπουμε το σκοτάδι και την αδικία που παράγει η πολιτική που υπηρετείτε έμμεσα ή άμεσα.

* Η Αρετή Σπαχή είναι εκπρόσωπος της Αγωνιστικής Παρέμβασης στην ΕΛΜΕ Ηρακλείου