Χρήστος Κάτσικας

Κάπως έτσι ξεκινά κάθε χρόνο η σχολική χρονιά για τον αναπληρωτή: πρώτα με ένα SMS και ύστερα με έναν αγώνα δρόμου για να προλάβει να στήσει τη ζωή του εκεί όπου, λίγες ημέρες πριν, δεν γνώριζε καν ότι θα βρισκόταν.

ΗΤρίτη 1η Σεπτεμβρίου είναι πλέον η ημερομηνία-κλειδί για χιλιάδες αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, καθώς, σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει διαμορφωθεί, τότε αναμένεται να ανακοινωθεί η μεγάλη Α΄ φάση προσλήψεων για το σχολικό έτος 2026-2027. 

Περίπου 30.000 εκπαιδευτικοί και μέλη ΕΕΠ-ΕΒΠ αναμένεται να δουν το πολυπόθητο SMS στο κινητό τους, ενώ η ανάληψη υπηρεσίας στα σχολεία προγραμματίζεται για τη Δευτέρα 7 και την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου.

Για όσους δεν έχουν ζήσει τη διαδικασία, ένα SMS μπορεί να μοιάζει με μια απλή διοικητική ειδοποίηση. Για έναν αναπληρωτή όμως μπορεί μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα να αλλάξει ολόκληρη τη ζωή του.

Μέχρι το βράδυ της 31ης Αυγούστου μπορεί να βρίσκεται στο σπίτι του στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη, στη Λάρισα ή στην Πάτρα. Την επόμενη ημέρα μπορεί να μάθει ότι πρέπει να ετοιμάσει βαλίτσες για τη Ρόδο, τη Λέσβο, την Κρήτη, τις Κυκλάδες ή ένα απομακρυσμένο χωριό εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά.

Αυτό είναι το πραγματικό βάρος της Α΄ φάσης των αναπληρωτών. Δεν ανακοινώνονται απλώς χιλιάδες προσλήψεις. Μοιράζονται χιλιάδες ζωές πάνω στον χάρτη της Ελλάδας.

Η Τρίτη 1η Σεπτεμβρίου η μεγάλη ημέρα

Η διαδικασία έχει ήδη ξεκινήσει. Το υπουργείο Παιδείας εξέδωσε στις 13 Αυγούστου την επίσημη πρόσκληση προς τους υποψηφίους εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για την υποβολή αιτήσεων και δηλώσεων περιοχών προτίμησης μέσω ΟΠΣΥΔ για το σχολικό έτος 2026-2027.

Οι δηλώσεις περιοχών πραγματοποιούνται από 14 έως και 24 Αυγούστου, ενώ αντίστοιχη πρόσκληση έχει εκδοθεί και για τα μέλη Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού και Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού.

Μετά την ολοκλήρωση των αιτήσεων θα ξεκινήσει η τελική διαδικασία καταγραφής και αντιστοίχισης των λειτουργικών κενών με τους πίνακες των υποψηφίων.

Και ο μεγάλος σταθμός είναι πλέον η Τρίτη 1η Σεπτεμβρίου, οπότε, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει διαμορφωθεί, αναμένεται να γίνει η Α΄ φάση και να αποσταλούν τα SMS στους προσλαμβανόμενους.

Ο ακριβής τελικός αριθμός θα εξαρτηθεί από τα κενά και τις διαθέσιμες πιστώσεις, ωστόσο ο σχεδιασμός κινείται κοντά στις 30.000 προσλήψεις, καθιστώντας την Α΄ φάση το μεγαλύτερο αρχικό κύμα στελέχωσης των σχολείων.

Ένα SMS και μετά αρχίζει ο αγώνας δρόμου

Η στιγμή της πρόσληψης φέρνει χαρά, ανακούφιση, αλλά σχεδόν ταυτόχρονα και άγχος.

Γιατί από εκεί και πέρα αρχίζει η πραγματική μάχη με τον χρόνο.

Ο αναπληρωτής πρέπει να δει σε ποια περιοχή προσλήφθηκε, να ενημερωθεί για τα διαθέσιμα σχολεία, να δηλώσει τις προτιμήσεις του στο ΟΠΣΥΔ και παράλληλα να αρχίσει να αναζητά σπίτι και τρόπο μετάβασης.

Και όλα αυτά μέσα σε ελάχιστες ημέρες.

Με βάση το χρονοδιάγραμμα που βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε ισχύ στον σχεδιασμό, οι προσληφθέντες της Α΄ φάσης θα πρέπει να αναλάβουν υπηρεσία στα σχολεία τους στις 7 και 8 Σεπτεμβρίου, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη των μαθημάτων.

Από την 1η μέχρι την 7η Σεπτεμβρίου, λοιπόν, ένας άνθρωπος μπορεί να πρέπει να μεταφέρει ολόκληρη τη ζωή του από τη μία άκρη της Ελλάδας στην άλλη.

Να βρει εισιτήριο.

Να βρει σπίτι.

Να πληρώσει εγγύηση και πρώτο ενοίκιο.

Να οργανώσει τη μετακίνησή του.

Και, εάν έχει οικογένεια, να αποφασίσει μέσα σε λίγες ημέρες αν θα φύγει μόνος του ή αν θα μετακινηθούν μαζί του σύντροφος και παιδιά.

Η Α΄ φάση δεν είναι απλώς ένας πίνακας ονομάτων

Για πολλούς υποψηφίους η 1η Σεπτεμβρίου θα είναι το τέλος μιας πολύμηνης αναμονής.

Υπάρχουν εκπαιδευτικοί που επί χρόνια μετρούν μόρια, δηλώνουν δεκάδες περιοχές και προσπαθούν κάθε καλοκαίρι να υπολογίσουν μέχρι πού μπορεί να φτάσει ο πίνακας.

Άλλοι βρίσκονται ψηλά και περιμένουν σχεδόν βέβαιοι ότι θα προσληφθούν, αλλά δεν γνωρίζουν πού.

Άλλοι βρίσκονται στα όρια και ανανεώνουν διαρκώς την οθόνη του κινητού τους περιμένοντας να δουν αν αυτή τη φορά θα έρθει το μήνυμα.

Για έναν αναπληρωτή το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο «θα προσληφθώ;».

Είναι και «πού θα προσληφθώ;».

Και αυτή η δεύτερη ερώτηση μπορεί να είναι ακόμη δυσκολότερη από την πρώτη.

Γιατί διαφορετικό είναι να βρεθεί κανείς κοντά στον τόπο κατοικίας του και διαφορετικό να πρέπει μέσα σε έξι ημέρες να εγκατασταθεί σε ένα νησί όπου τον Σεπτέμβριο η εύρεση κατοικίας μπορεί να μετατραπεί σε πραγματικό αγώνα.

Περίπου 30.000 στην Α΄ φάση – Αλλά τα κενά δεν τελειώνουν εκεί

Η Α΄ φάση αναμένεται να καλύψει ένα μεγάλο μέρος των αναγκών των σχολείων. Το υπουργείο είχε εκτιμήσει ότι με το πρώτο κύμα θα μπορούσε να καλυφθεί τουλάχιστον το 80% των κενών που θα δηλωθούν από τις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, ενώ η επόμενη μεγάλη φάση προσλήψεων προγραμματίζεται προς τα τέλη Σεπτεμβρίου.

Αυτό σημαίνει ότι η 1η Σεπτεμβρίου θα είναι μια μεγάλη ημέρα, αλλά όχι το τέλος της διαδικασίας. Θα ακολουθήσουν νέες φάσεις για κενά που θα παραμείνουν, για ανάγκες που θα προκύψουν μετά την έναρξη των μαθημάτων, για παραιτήσεις ή μη αναλήψεις και για ειδικά προγράμματα που ενεργοποιούνται αργότερα μέσα στη χρονιά.

Για περίπου 30.000 ανθρώπους όμως, η Τρίτη 1η Σεπτεμβρίου θα είναι η ημέρα που το κινητό θα βρίσκεται συνεχώς δίπλα τους.

Ένα μήνυμα λίγων λέξεων θα τους πει ότι προσλαμβάνονται.

Και αμέσως μετά θα αρχίσουν όλα: τηλέφωνα, εισιτήρια, σπίτια, βαλίτσες, χάρτες, σχολεία και αγωνία.

Μέχρι τις 7 και 8 Σεπτεμβρίου, όταν θα περάσουν την πόρτα της σχολικής μονάδας για να αναλάβουν υπηρεσία.

Κάπως έτσι ξεκινά κάθε χρόνο η σχολική χρονιά για τον αναπληρωτή: πρώτα με ένα SMS και ύστερα με έναν αγώνα δρόμου για να προλάβει να στήσει τη ζωή του εκεί όπου, λίγες ημέρες πριν, δεν γνώριζε καν ότι θα βρισκόταν.