Σαν σήμερα 20 Νοέμβρη στην Κέρκυρα

Γράφει ο Γιώργος Ζούμπος, Μαθηματικός, Δρ Τμ. Ιστορίας Ιονίου Παν/μίου

20 Νοέμβρη

1940: Απόπειρα αντιπερισπασμού στον Κάτω Αετό οδηγεί σε αποδεκατισμό του ελληνικού αποσπάσματος.

Στα μέσα Νοέμβρη 1940 είχε άρχισει αντεπίθεση κατά των Ιταλών στον παραλιακό  τομέα. Στις 20 του μήνα το ΓΕΣ εξέδωσε απόρρητη τηλεγραφική διαταγή σύμφωνα με την οποία η στρατιωτική διοίκηση της Κέρκυρας όφειλε να ετοιμάσει απόσπασμα προκειμένου να το προωθήσει, 20 χιλιόμετρα Βορειοδυτικά της Σαγιάδας. Το απόσπασμα συγκροτήθηκε από εθελοντές με επικεφαλής τον λοχαγό Δημήτριο Λαντζίδη και περιλάμβανε 5 αξιωματικούς και 190 κερκυραίους υπαξιωματικούς και οπλίτες.

Τα πλωτά μέσα με το απόσπασμα απέπλευσαν από το Παλιό Λιμάνι στις 4.30΄ το πρωί του Σαββάτου 23 Νοέμβρη υπό δυσμενέστατες καιρικές συνθήκες και αποβιβάστηκαν στον θέση Κάτω Αετό μετά δύο ώρες. Το απόσπασμα ήλθε σε επαφή με τον εχθρό στις 11 το πρωί του Σαββάτου στο δρόμο  Κονίσπολης –Χειμάρας χωρίς όμως ζημίες ή σοβαρή ιταλική αντίδραση. Το απόγευμα βρισκόταν στα υψώματα κάτω από την Κονίσπολη, ενώ το ιταλικό πυροβολικό, σφυροκοπούσε επί τρεις ώρες τις πιθανές θέσεις του χωρίς αποτέλεσμα.

Τα ξημερώματα της Κυριακής το απόσπασμα κινούνταν παραλιακά προς νότο για να αποφύγει τους δρόμους όπου κινούνταν Ιταλοί. Όμως στις 7 το πρωί, στην παραλία της Σαγιάδας δέχτηκε καταιγισμό πυρών από τα γειτονικά υψώματα. Η μάχη κράτησε μέχρι τις 4 το απόγευμα και όσοι επέζησαν αιχμαλωτίστηκαν αφού εξάντλησαν όλα τα πυρομαχικά τους. Οι νεκροί υπολογίζονται σε 60 και οι αιχμάλωτοι 110. Ο διοικητής του αποσπάσματος λοχαγός Δ. Λαντζίδης και άλλοι δύο αξιωματικοί επίσης αιχμαλωτίστηκαν.

Oι επιζήσαντες Κερκυραίοι αιχμάλωτοι απελευθερώθηκαν δυο χρόνια αργότερα σε μία προσπάθεια του φασιστικού καθεστώτος να δημιουργήσει καλή εντύπωση στον κερκυραϊκό λαό ώστε να αποδεχτεί την ιταλική πολιτική στα Επτάνησα.