ΝΑ ΕΓΚΛΕΙΣΤΕΙ!

(Το αποτύπωμα του Μάκη Λαχανά)

Του Ευριπίδη Κλέοπα*

Όταν ένας φίλος ζωγράφος από το Παρίσι έμαθε ότι θα εγκατασταθώ στην Κέρκυρα, μου λέει.

Έχω έναν πολύ καλό φίλο εκεί, λόγιο και ψυχίατρο

και μου ανέθεσε να του παραδώσω μια πρόσκληση για

έκθεση ζωγραφικής και μερικά prospectus από προηγούμενες εκθέσεις του.

Τον Μάκη Λαχανά τον γνώριζα ήδη μέσα από τις μεταφράσεις Γερμανών κύρια συγγραφέων, καθώς και από το μικρό καλαίσθητο συλλεκτικό περιοδικό που εξέδιδε.

Έτσι με αυτή την αφορμή, τον γνώρισα προσωπικά,

στο μικρό ισόγειο που έμενε τότε, σ’ ένα στενό καντούνι στην Πόρτα Ρεμούντα.

Με υποδέχτηκε κρατώντας επιδεικτικά στο χέρι του το περιοδικό «Τέταρτο» του Μάνου Χατζιδάκι, με την κριτική του Μανόλη Αναγνωστάκη για τη συλλογή μου, «Ραδιενεργά τοπία» που μόλις είχε κυκλοφορήσει.

Σπινθηροβόλος, πνευματώδης, καυστικός, ανήσυχος, γκρινιάρης, νάρκισσος, παιχνιδιάρης, σαρκαστικός, ιδιότροπος, αυστηρός, περιπαιχτικός, επιεικής, πληθωρικός, τραγικός.

Είχα την τύχη να τον γνωρίσω και την ευτυχία τα επόμενα χρόνια να τον ζήσω.

Λεπτολόγος και επίμονος ως μεταφραστής, αλλά και εικονοκλάστης, βέβηλος, με δίδαξε.

Είχαμε βρεθεί στο σπίτι του -τώρα πια έμενε στην Πάνω Πλατεία, στης κυρίας Μούχα- απέναντι από το πάλκο που γίνεται η Ανάσταση και παίζουν οι μπάντες το καλοκαίρι, για να μου διαβάσει ένα καινούργιο έργο του.

Στο δωμάτιο είχε φτιάξει ατμόσφαιρα, στο γραφείο το μικρό πορτατίφ πάνω από τα χαρτιά του, δίπλα η πίπα και το ποτήρι με το ουίσκι του.

Παραδίπλα το τηλέφωνο, γιατί «εφημέρευε» στο ψυχιατρείο εκείνη τη νύχτα.

Αρχίζει να διαβάζει με τον γνωστό ζεστό θεατρικό του τρόπο, με την αιχμηρή ναρκισσευόμενη φωνή του.

Διάβαζε απορροφημένος από το έργο του, μεσ’ την ησυχία της κορφιάτικης χειμωνιάτικης νύχτας.

Ξάφνου, ντρίιιν! Ντρίιιν! Χτυπάει ενοχλητικά το τηλέφωνο.

-Στο διάολο!

Φωνάζει θυμωμένος και γυρίζει ανάποδα τα χειρόγραφα με το έργο που διάβαζε.

Σηκώνει το ακουστικό και απαντά απότομα και αυστηρά -Εμπρός! Λέγετε!

Μετά το απαραίτητο κενό για ν’ ακούσει τη φωνή από την άλλη άκρη της γραμμής, φωνάζει εκνευρισμένος:

-Να εγκλειστεί!

χρησιμοποιώντας την αυστηρή χροιά της φωνής του και κλείνει νευρικά το ακουστικό.

Έπειτα -αφού εγκλείστηκε μάλλον αυτός που τόλμησε να μας διακόψει- γυρίζει ήρεμος, σηκώνει τα χαρτιά του, πίνει μια γουλιά απ’ το ουίσκι και συνεχίζει με ήρεμη ναρκισσευόμενη φωνή την ανάγνωση του έργου του.

Το επόμενο πρωί παίρνω τηλέφωνο μια φίλη που εργαζόταν στο Ψυχιατρείο. Την ρωτάω ποιος διανυκτέρευσε το προηγούμενο βράδυ. Μου απαντάει, «εγώ».

Την ρωτάω για το τηλεφώνημα.

Μου λέει ναι, εγώ ήμουν στην άλλη άκρη της γραμμής.

Είχε έρθει ένας άνθρωπος με πόνους στο στομάχι και πήρα τον γιατρό να τον ρωτήσω τι να του δώσω κι αυτός που απαντά απότομα, «να εγκλειστεί!».

Γελάω και της περιγράφω το περιστατικό με την ανάγνωση

του έργου.

Γράφω μια σύντομη περιγραφή του παραπάνω συμβάντος και βρίσκω τον Μάκη Λαχανά στο καφενείο.

Του λέω άκου, έγραψα αυτό το κειμενάκι με κάπως σατιρικό και σαρκαστικό τρόπο.

Δεν σου ζητάω την άδεια για να το δημοσιεύσω, αυτό θα το κάνω έτσι κι αλλιώς.

Απλά σε ρωτάω αν θέλεις να αναφέρω το όνομά σου ή να το κάνω με ψευδώνυμο.

-Και ποιο θα είναι το ψευδώνυμο; με ρωτάει σκερτσόζικα.

-Ο ψυχίατρος Λάκης Τραχανάς, του απαντώ σοβαρά.

Χαμογελάει με το σαρκαστικό ψευδώνυμο που του βρήκα και απαντά στον έμμεσο εκβιασμό μου.

-Να το γράψεις με το όνομά μου.

Όμως μην γράψεις ότι είπα να εγκλειστεί.

Να γράψεις ότι είπα «αμέσως έφτασα!».

Τελικά το δημοσίευσα με την παραπάνω μορφή, στο βιβλίο μου «Ιθάκη μου ήταν η Κέρκυρα» από τις εκδόσεις Έψιλον το 2002, παράλληλα με το βιβλίο του Μάκη Λαχανά «Η επιστροφή του Οδυσσέα στο νησί των Φαιάκων».

Επί της ουσίας τώρα.

Το κείμενο που μου διάβασε εκείνο το βράδυ είχε τον τίτλο «Νεκρόπολη» και αναφερόταν στην Κέρκυρα.

Ήταν βέβαια αποτέλεσμα της πρώτης του επαφής με την πόλη κατά την άφιξή του -μετά από δυσμενή μετάθεση- με κερκυραϊκή βροχή και ομίχλη, αναζητώντας το στενό καντούνι που τελικά εγκαταστάθηκε, στην οδό Ιδρωμένων στην Πόρτα Ρεμούντα.

Με ρώτησε για τη γνώμη μου.

Ως αφήγημα του απαντώ είναι υπέροχο.

Όμως να αλλάξεις τον τίτλο και να αφαιρέσεις το όνομα της πόλης, να γίνει κάπως αόριστη η τοποθεσία.

Δημιουργήθηκε ένα υπέροχο σκοτεινό καφκικό κείμενο.

Το έστειλε στη Θεσσαλονίκη και εκδόθηκε από τη σειρά

«Τα τραμάκια» του Γιώργου Κάτου, με τον τίτλο «Η Μετάθεση».

(Προδημοσίευση από το προσεχές -υπό έκδοση- βιβλίο μου, με άγνωστο ακόμα τίτλο)

-Στη φωτογραφία, ο Μάκης Λαχανάς με τον Γιώργο Αγιοβλασίτη.

*Το κείμενο από την προσωπική του σελίδα στο FACEBOOK